Na de klimaatconferentie in Parijs, waarbij 195 landen afspraken om de CO2-uitstoot voor 2050 met 50 procent te verminderen, besloot ondernemer Ton van Meegen zich te gaan bezighouden met de bouw van elektrische schepen. In de loop van dit jaar gaat het eerste exemplaar het water op.

Van Meegen is naast ondernemer met een eigen bedrijf directeur van het onlangs opgerichte Port-liner, dat voor eind volgend jaar vijftien elektrische schepen klaar wil hebben. "Ik ben geboren op het water en heb altijd in de exploitatie van binnenvaartschepen gezeten", vertelt Van Meegen aan NUzakelijk.

Hoewel Port-liner met de elektrische schepen een Europese primeur heeft, noemt de ondernemer zichzelf geen uitvinder. "Maar als je veel over de binnenvaart weet, kun je wel de juiste partijen bij elkaar brengen om zulke schepen te bouwen. Het was onze taak om die te vermarkten, maar dat lukte wel."

Hoe vervuilend de binnenvaart is, kan Van Meegen niet zeggen, maar hij heeft wel laten berekenen hoeveel milieuwinst de elektrische schepen opleveren. "Het gaat om een vermindering van 18.000 ton CO2 per jaar met zes schepen. Dat is heel erg veel."

Lithiumbatterijen

Port-liner bouwt tien grote schepen - met afmetingen van 110 bij 11,45 meter en 110 bij 14,20 meter - en vijf kleinere van 52 bij 6,70 meter. "We hebben nu drie modellen gemaakt, maar er kunnen er nog meer komen. De klant vraagt en wij produceren."

De grote schepen varen op vier lithiumbatterijen die in containers zitten. Tijdens het varen kan een container met batterijen worden vervangen door een andere container. Een andere optie is dat de batterijen aan de kade worden opgeladen. Overigens verwacht Van Meegen in de toekomst ook containers met waterstof aan boord te zetten. "De energiebron is inwisselbaar."

Afhankelijk van de grootte van het schip en het traject dat wordt afgelegd, kunnen de schepen 15 tot 35 uur varen. Het eerste containerschip gaat het Wilhelminakanaal in Tilburg bevaren.

Investeren

Een elektrisch schip is volgens Van Meegen niet duurder dan een gangbaar exemplaar. "De kosten-batenanalyse is idem. Maar als je een op diesel varend binnenschip hebt, moet je heel veel investeren om het te laten ombouwen."

De overheid zou een handje moeten helpen bij de verduurzaming, stelt de ondernemer. "In Europa varen ongeveer 7.500 schepen op de binnenvaart, waarvan 5.200 in Nederland en België. Als wij vijftig elektrische schepen per jaar leveren, zijn we meer dan honderd jaar bezig om de hele markt in Nederland en België te vervangen; dat is niet te doen."

De wet waarin de vrijstelling van accijns voor de binnenvaart is geregeld, zou daarom moeten worden aangepast. "Als er wel accijns wordt geheven, kan dat geld worden gereserveerd om ombouw te stimuleren."