Het is een van de grootste politieke operaties uit de menselijke geschiedenis: een land van 64 miljoen inwoners losmaken uit de EU na een halve eeuw lidmaatschap. In de afgelopen drie jaar liep bijna alles wat fout kon gaan in de voorbereidingen op de Brexit fout. De nieuwe Britse premier, Boris Johnson, moet daar verandering in brengen.

Hij heet voluit Alexander Boris de Pfeffel Johnson, maar elke Brit weet over wie je het hebt als je Boris zegt.

Ongeveer 150.000 leden van de Conservatieve Partij verkozen hem in de afgelopen weken tot opvolger van Theresa May als partijleider en premier.

De partijleden zijn gegaan voor de man wiens gevatte columns ze al jaren lezen in hun lijfblad. Hij maakte euroscepsis salonfähig bij rechts in het Verenigd Koninkrijk (VK) en is een van de belangrijkste gezichten in het pro-Brexit-kamp.

Johnson is ook de man die talloze blunders beging en vele schandalen overleefde. Het lukte hem dankzij zijn onnavolgbare charisma, dat hij ook gebruikt om zijn genadeloze ambitie te verzachten. We nemen zijn leven en loopbaan onder de loep in vijf hoofdstukken.

Leden van de Bullingdon Club in Oxford, met Boris Johnson (onderste rij, rechts) en David Cameron (bovenste rij, tweede van links).

1. Baby Boris (1964-1987)

Als vijfjarige kreeg Boris van zijn zus Rachel de vraag wat hij wilde worden als hij groot was. Zij wilde moeder en echtgenote worden. "Wereldkoning", antwoordde hij.

Johnson ging naar de exclusieve elitekostschool Eton, waar hij zich al gauw populair maakte. Daarna volgde een studie Klassieke Talen aan de universiteit van Oxford. Boris kon goed leren - als hij niet werd afgeleid.

Tekenen van wie hij zou worden als politicus waren er in overvloed, zeggen zijn biografen. Zo wilde Johnson voorzitter worden van de Oxford Union, een van de meest prestigieuze studentenverenigingen ter wereld. De steun van zijn Conservatieve vrienden uit de upper class had hij al. Dat was niet genoeg. Ook de centrumlinkse sociaaldemocraten moesten mee.

Johnson ontwikkelde een effectieve persona: een joviaal, prettig excentriek en ietwat klunzig lid van de bovenklasse. Een man van adel met wie je prima een pint kunt pakken, iemand met wie je kunt lachen.

"Hij liet toe dat anderen hun eigen politieke ideeën op hem projecteerden", zei de schoolvriend die hem hielp bij zijn campagne tegen de BBC. Als die anderen vervolgens dachten dat hij een sociaaldemocraat was, prima. Johnsons eigen principes toonden zich - niet voor het laatst - vloeibaar onder de druk van zijn ambities.

Een aspect van zijn studententijd dat later pijnlijk voor Johnson zou worden, was zijn lidmaatschap van de Bullingdon Club. De leden van dit dinergenootschap, vooral oud-Etonians, waren berucht, omdat ze de gewoonte hadden horecagelegenheden van binnen volledig te slopen. Eigenaren kregen aan het einde van de avond cashgeld in handen gedrukt om de schade te vergoeden.

Johnson maakte als columnist euroscepsis salonfähig bij rechts in het Verenigd Koninkrijk. Hij was jaren later een van de belangrijkste gezichten van de Leave-campagne. (Foto: Pro Shots)

2. Boris en de Brusselse bananenpolitie (1987-1998)

Na zijn studie ging Johnson aan de slag als journalist bij The Times. Daar veroorzaakte hij al snel een rel: hij verzon een citaat van een historicus en werd ontslagen. Via een oude schoolvriend belandde hij bij de lijfkrant van de Conservatieve Partij, de Daily Telegraph. Hij werd correspondent in Brussel.

Johnson ontpopte zich als een fervente eurocriticus met een gouden pen, die vooral graag de draak stak met de Europese bureaucratie. Hij nam het niet altijd even nauw met de waarheid. Beroemd werd zijn verzinsel dat de EU een speciale taakgroep had opgericht om erop toe te zien dat bananen krom genoeg waren.

Schandalen bleven Johnson achtervolgen. Een opname van een telefoongesprek tussen hem en een oud-medelid van de Bullingdon Club kwam boven water. Deze voor fraude veroordeelde Darius Guppy vroeg Johnson om het adres van een journalist die het hem moeilijk maakte, zodat hij de man in elkaar kon slaan. Johnson beloofde hem de gegevens te zullen overhandigen. Hij zei jaren later dat hij daar geen gevolg aan heeft gegeven.

Zijn charme en gevoel voor humor maakten Boris Johnson een graag geziene gast in tv-programma's in binnen- en buitenland. (Foto: Getty Images/NBC)

3. Boris de bekende Brit (1998-2008)

Johnson werd tijdens een uitzending van het populaire satirische programma Have I Got News For You geconfronteerd met de telefoonopname. Zijn reactie werd zo goed ontvangen, dat hij vaker terug mocht komen. De Daily Telegraph vergaf hem, haalde hem terug naar Londen en maakte hem de politieke stercolumnist van de krant. Al snel werd Boris een bekende Brit.

Naast zijn column werd hij ook hoofdredacteur van het nieuwsblad The Spectactor, dat dezelfde uitgever als The Telegraph heeft. Hij beloofde dat hij tijdens zijn hoofdredacteurschap geen politieke carrière zou lanceren.

Johnson verbrak die belofte bijna meteen en werd verkozen tot lid van het Lagerhuis voor de Conservatieven. Partijleider Michael Howard maakte hem schaduwminister voor Kunst en vicepartijvoorzitter. Die posities verloor Johnson weer toen bleek dat hij had gelogen over een buitenechtelijke affaire met een van zijn ondergeschikten bij The Spectator.

Het zou niet de laatste keer zijn dat zijn werk als columnist en zijn politieke carrière met elkaar botsten. Hij en andere Conservatieven moesten vaak uitleggen dat de dingen die hij in zijn column schreef geen partijbeleid waren.

Johnson diende tussen 2008 en 2016 twee ambtstermijnen als burgemeester van Londen. (Foto: Reuters)

4. Burgemeester en buitenlandminister Boris (2008-2019)

Johnson was van 2008 tot 2016 burgemeester van Londen. Veel Londenaren stemden de eerste keer op hem, omdat ze hem vermakelijk vonden. Maar hij bleef ook daarna populair. Zijn politieke principes gingen weer op de schop, dit keer voor een betere aansluiting bij de linksige hoofdstad. Johnson sprak zich onder meer uit voor immigratie en versoepelde de aanpak van aan cannabis gerelateerde misdrijven.

Na het Brexit-referendum kondigde de toenmalige premier David Cameron zijn vertrek aan. Johnson rook eindelijk zijn kans op het hoogste ambt en ging terug de landelijke politiek in. Gesteund door enkele vrienden uit de Conservatieve fractie, onder wie Michael Gove (destijds minister van Justitie) begon hij steun te vergaren onder zijn collega's.

Op de dag dat Johnson zijn kandidatuur wilde aankondigen, plantte Gove echter een dolk in zijn rug. Dit deed hij door het vertrouwen in Johnson op te zeggen en zichzelf als kandidaat naar voren te schuiven. De broederstrijd om het partijleiderschap leidde uiteindelijk tot de aanstelling van Theresa May, de 'veilige keuze'. Ze benoemde Johnson tot minister van Buitenlandse Zaken.

Johnson werd als minister regelmatig geconfronteerd met zijn uitlatingen over andere leiders en landen uit het verleden. Ook beging hij een enorme blunder door ten onrechte te stellen dat een Brits-Iraanse die in 2016 werd opgepakt in Iran daar was om journalisten te trainen. Zij zit nog steeds vast.

Politiek pijnlijk was ook dat Johnson het beleid van premier May regelmatig hekelde in het openbaar. Hij stapte uiteindelijk op uit onvrede over haar (in zijn ogen te softe) Brexit-koers.

Op een partijbijeenkomst hekelde Johnson onlangs de Europese verpakkingsregels voor gerookte vis. Die regels bleken Brits te zijn. (Foto: Reuters)

'Brexit Boss' Boris (2019-)

Nu heeft Boris Johnson eindelijk het ambt waar hij al zo lang over droomde. De spanningen tussen het Verenigd Koninkrijk en Iran zijn het eerste hoofdpijndossier dat op zijn bord belandt in Downing Street 10, maar het is vooral de Brexit die zijn premierschap zal tekenen.

Politiek gezien zijn de Britten geen steek verder gekomen sinds het referendum in 2016. Johnson heeft beloofd dat er hoe dan ook een Brexit komt op 31 oktober - deal or no deal - waardoor de Brexit-haviken hem op hun schild hebben gehesen.

Tegelijkertijd zegt Johnson ervan overtuigd te zijn dat hij voor die tijd een betere deal met de EU kan sluiten en dat de gevolgen van een uittreding zonder overeenkomst reuze zullen meevallen, in weerwil van deskundigen die het tegenovergestelde beweren.

Misschien de beste noemer voor Johnsons politieke ideeën is 'cakeïsme', naar het Engelse gezegde having your cake and eating it, too. Dat betekent zoveel als: je kunt een stuk cake niet opeten en het nog steeds in je bezit hebben. Soms moet je moeilijke keuzes maken.

Johnson gaf daar op kenmerkende wijze een draai aan. "Mijn beleid ten aanzien van cake is dat ik pro hebben en pro opeten ben", zei hij in 2016.