Als Maarten van der Weijden vrijdagmiddag aan zijn elfstedenzwemtocht is begonnen, zullen de eerste kilometers soepel verlopen. Maar de zwemtocht zal stukje bij beetje moeilijker voor hem worden. Van der Weijden moest vorig jaar iets voor Dokkum stoppen. Nu hoopt hij wél zwemmend in Leeuwarden aan te komen. Dit zijn de problemen die hij daarbij moet overwinnen.

1. Slaap

Toen Van der Weijden vorig jaar al ruim over de helft van zijn elfstedenzwemtocht was, werd hij overvallen door slaap. Hij was op dat moment al ruim 48 uur onderweg en het tempo waarin hij zwom, ging steeds verder omlaag.

Op een gegeven moment zwom hij niet harder dan 2 kilometer per uur en viel hij tijdens het zwemmen zelfs in slaap. "Slaapgebrek kun je niet trainen. Dat is het grootste obstakel dat Maarten tegen gaat komen", zegt Laura Huisman, woordvoerder van Van der Weijden, over de voorbereiding op de elfstedenzwemtocht.

"Het gebrek aan slaap was vorig jaar op een gegeven moment zelfs zo erg dat Maarten dingen zag die er niet waren", vertelt Huisman. "Hij vroeg op een gegeven moment of we de mensen weg konden halen die op een waterfiets voor hem zaten, maar die waren er helemaal niet."

“Maarten zag vorig jaar door slaapgebrek dingen die er niet waren”
Laura Huisman, woordvoerder Maarten van der Weijden

Om dat soort hallucinaties bij Van der Weijden te voorkomen, worden meer rustmomenten ingelast. "Powernaps van twintig minuten kunnen veel goed doen. Daarnaast zal Maarten ook iets regelmatiger voor langere tijd, bijvoorbeeld één of twee uur, zijn ogen dichtdoen", aldus Huisman.

Die korte rustpauzes zullen - net als vorig jaar - op een soort plateau zijn, dat vastzit aan de boot die achter Van der Weijden vaart. "We willen dat zo laagdrempelig mogelijk houden en hij zal dus niet in een hotel in Leeuwarden slapen", legt Huisman uit.

Door de elfstedenzwemtocht vroeger in de zomer te houden, moet Van der Weijden geholpen worden. De nachten zijn korter dan tijdens de vorige poging, in augustus, waardoor het eerder licht is.

2. Eten

Een zwemtocht van drie dagen kost het lichaam van Van der Weijden ontzettend veel energie. Die kracht moet zijn lichaam krijgen door voldoende calorieën binnen te krijgen. Dat lukte tijdens de vorige elfstedenzwemtocht niet.

Van der Weijden zal last krijgen van honger en hoopt die te stillen door om de vijf uur een warme maaltijd te nuttigen. Daarnaast neemt hij elk uur meerdere drankjes waarin veel koolhydraten zitten. De zwemmer heeft de afgelopen dagen ook al meer gegeten en zo reserves opgebouwd.

3. Ziekte

Ziekte was uiteindelijk de reden dat Van der Weijden vorig jaar zijn elfstedenzwemtocht voortijdig moest staken. Hij hield geen voedsel meer binnen en braakte ook zijn medicijnen uit.

Ondanks de lessen die Van der Weijden heeft getrokken uit zijn eerdere poging, zal ook deze zwemtocht een zware wissel trekken op zijn lichaam. Ziekte ligt daardoor nog steeds op de loer.

Wel is de waterkwaliteit van de sloten en meren waar Van der Weijden in zwemt beter dan vorig jaar. De waterkwaliteit was vorig jaar slecht doordat zich veel poepbacteriën in het water bevonden. Die hadden zich kunnen ontwikkelen door de warmte en droge zomer. Dit jaar is dat anders, doordat regen het water heeft ververst.

De zwemtocht trekt een zware wissel op het lichaam van Maarten van der Weijden. (Foto: ANP)

4. Kou

De lagere temperaturen zorgen ook voor nadelen, want het water waarin Van der Weijden gaat zwemmen is kouder dan vorig jaar. Wie drie dagen lang in het water ligt, kan onderkoeld raken.

Om zijn temperatuur nauwkeurig in de gaten te kunnen houden, slikt Van der Weijden een pil die fungeert als thermometer. Daarnaast zwemt hij in een ander pak dan vorig jaar. "We hebben het pak getest toen Maarten het IJsselmeer overzwom (in mei, red.)", vertelt Huisman. "We hebben gemerkt dat hij met dat pak beter in staat is om zijn temperatuur vast te houden."

5. Pijn

Drie dagen lang vrijwel onafgebroken zwemmen bezorgt Van der Weijden veel pijn. Tijdens zijn vorige elfstedenzwemtocht klaagde hij tussen Hindeloopen en Workum over spierpijn. Door te weinig rust en een te grote inspanning brak Van der Weijden vorig jaar zijn spieren af.

Toch ziet Van der Weijden niet het meeste op tegen de pijn die hij tijdens zijn zwemtocht zal ervaren. "Spierpijn is binnen een paar dagen genezen en het houdt hem niet tegen, want dit heeft hij ingecalculeerd", vertelt woordvoerder Huisman. "Als je dit van je lichaam vergt, weet je dat je pijn gaat krijgen."

Een vermoeide Maarten van der Weijden na zijn elfstedenzwemtocht van vorig jaar. (Foto: ANP)

6. Golven

Zeker op de Friese meren kunnen zich relatief flinke golven vormen. "Golven kosten Maarten tijdens het zwemmen meer kracht", zegt Huisman. "Soms moet hij er zelfs een stukje door omzwemmen."

"Maar als openwaterzwemmer is Maarten golven wel gewend en daar heeft hij ook op getraind", vervolgt Huisman. "Golven zullen niet de allergrootste problemen voor Maarten vormen."

7. Eenzaamheid

Ondanks alle aanmoedigingen vanaf de kant, ligt eenzaamheid voor Van der Weijden op de loer, zegt Huisman. "Je moet het uiteindelijk wel in je eentje doen. Maarten is op zo'n moment ook best wel in zichzelf gekeerd. Als topsporter heeft hij geleerd zich af te sluiten van de omgeving, maar zeker als het tijdens de zwemtocht zwaar is, moet je jezelf wel motiveren."

Ook hier heeft Van der Weijden geleerd van de zwemtocht van vorig jaar. "Hij heeft toen gezien dat als hij bewuster op de omgeving let, dat hem ook kan dragen. Mensen langs de kant kunnen hem helpen om vooruit te willen gaan."