Bij een vliegramp met een Boeing 737 MAX 8 van Ethiopian Airlines zijn op 10 maart 157 mensen omgekomen. Aan boord zaten 149 passagiers en 8 bemanningsleden. Hoewel het onderzoek naar het vliegtuigongeluk in Ethiopië nog in volle gang is, hebben verschillende landen en maatschappijen inmiddels gezegd dat de 737 MAX-toestellen voorlopig aan de grond moeten blijven.

De precieze oorzaak van de crash is nog onduidelijk.

Over de oorzaak van de crash is vooralsnog niets bekend. De Zweedse site Flightradar24, die vliegbewegingen wereldwijd monitort, stelt wel dat er in de data was te zien dat het toestel bij het opstijgen kampte met een 'instabiele snelheid'.

Volgens een verklaring van de vliegmaatschappij werd het contact met het toestel kort na het opstijgen in de Ethiopische hoofdstad Addis Abeba verbroken.

Ethiopian Airlines heeft gezegd dat er voor zover bekend vooraf geen problemen met het vliegtuig waren gemeld. De piloot die het toestel bestuurde, zou een zeer ervaren piloot zijn geweest. Wel is duidelijk geworden dat de piloot problemen had gesignaleerd en toestemming had gevraagd om terug te keren naar de luchthaven van Addis Abeba. Om wat voor problemen het ging, is nog niet bekendgemaakt.

Vliegtuigmaatschappijen en landen stellen dat Boeing 737 MAX-toestellen aan de grond moeten blijven.

Ethiopian Airlines besloot direct na het ongeval al om de Boeing 737 MAX niet meer te gebruiken in afwachting van het onderzoek naar de vliegramp van zondag. Ook andere maatschappijen als Aeromexico en China Southern namen dit besluit, omdat het de tweede Boeing 737 MAX 8 is die binnen een tijdsbestek van een half jaar is neergestort.

In navolging van de luchtvaartmaatschappijen besloten Indonesië en China het luchtruim voor dit type toestel te sluiten. Het waren de eerste landen die stelden dat alle 737 MAX-toestellen die onder hun vlag hebben gevlogen, niet meer door maatschappijen gebruikt mogen worden.

En dat bracht de bal aan het rollen: Frankrijk, Maleisië, het Verenigd Koninkrijk en Duitsland stelden dinsdag vlak na elkaar dat het toestel niet langer welkom is in hun luchtruim. Inmiddels is het toestel in de hele EU niet meer welkom, evenals in China, Singapore, Australië, Canada, Noorwegen, Maleisië, de Verenigde Arabische Emiraten, Vietnam, India, Brazilië, Colombia, Mexico, Panama, Japan, Rusland en Tunesië.

De Verenigde Staten besloten woensdag ook om alle Boeing 737 MAX-toestellen aan de grond te houden. Aanvankelijk was de Amerikaanse luchtvaartautoriteit nog terughoudend en stelde dat het toestel wel degelijk 'luchtwaardig' is. In de VS vliegen veel maatschappijen met het toestel van Boeing. Woensdag werden de vliegmaatschappijen en piloten op de hoogte gesteld van het besluit van de FAA.

Het eerdere toestel in Indonesië stortte eveneens kort na het opstijgen neer.

Bij het ongeval met de 737 MAX 8 van de Indonesische luchtvaartmaatschappij Lion Air kwamen eind vorig jaar 189 mensen om het leven. Het toestel kwam kort na het opstijgen terecht in zee.

Uit voorlopig onderzoek bleek dat het toestel van Lion Air een defecte sensor had. Deze sensor gaf verkeerde informatie over het vliegtuig waardoor de neus van het toestel telkens naar beneden dook.

Het toestel van Ethiopian Airlines stortte slechts zes minuten na het opstijgen neer. Het vliegtuig kwam terecht in een weiland in Ethiopië. Omwonenden stellen dat ze voor vliegtuigen ongebruikelijke geluiden hebben gehoord. Voorlopig kan er echter nog niks worden gezegd over de daadwerkelijke oorzaak.

Met name in Azië wordt veel gevlogen met de 737 MAX 8.

Er zijn wereldwijd bijna vierhonderd Boeing 737 MAX 8-toestellen afgeleverd. Die zijn gekocht door 49 verschillende luchtvaartmaatschappijen, die veelal in Azië en de Verenigde Staten gevestigd zijn.

Boeing heeft de 737 MAX 8 bijna zestig keer geproduceerd voor acht Europese luchtvaartmaatschappijen. Achttien toestellen zijn in handen van het Noorse bedrijf Norwegian Air Shuttle. Daarna zijn Tsjechië (Smartwings) en Turkije (Turkish Airlines) met zeven toestellen de Europese landen die over de meeste toestellen van dit type beschikken.

In Nederland vliegt alleen TUI met de Boeing 737 MAX 8. De Nederlandse tak van TUI vliegt met drie, TUI België heeft er in totaal vier. TUI fly Nordic, gevestigd in Zweden, is eigenaar van twee Boeing 737 MAX 8-toestellen en TUI Airways (Verenigd Koninkrijk) heeft er zes.

In Polen zijn twee luchtvaartmaatschappijen die beschikken over de Boeing 737 MAX 8. Enter Air heeft er twee en LOT Air vijf. Iceland Air vliegt met vijf toestellen van dit type.

Drie 737 MAX-toestellen van de Chinese maatschappij Shanghai Airlines staan aan de grond in China. (Foto: ANP)

Boeing kwam dan ook niet met nieuwe richtlijnen voor 737 MAX-toestellen.

Vliegtuigbouwer Boeing vindt het "op basis van de informatie die het bedrijf nu heeft" niet nodig om nieuwe richtlijnen uit te vaardigen. Luchtvaartmaatschappijen die de Boeing 737 MAX in hun vloot hebben, kunnen voorlopig gewoon met dit type toestel blijven vliegen, stelt de vliegtuigbouwer.

Wel stelde het Amerikaanse bedrijf de toestellen van het type 737 MAX 8 de komende weken te zullen voorzien van een software-update.

Boeing liet eerder al weten de introductie van een nieuw toestel (de 777X) te hebben uitgesteld. Het Amerikaanse luchtvaartbedrijf vindt het presenteren van een nieuw toestel daags na de vliegtuigramp niet gepast.

Ethiopian Airlines geldt als een betrouwbare maatschappij met een moderne vloot.

Ethiopian Airlines staat te boek als een van de veiligere luchtvaartmaatschappijen van Afrika met een groot aantal bestemmingen binnen, maar ook buiten Afrika. Het bedrijf vliegt over het algemeen met relatief jonge toestellen. Het laatste grote ongeluk met een toestel van Ethiopian Airlines was in januari 2010. De Ethiopische staat is eigenaar van de vervoerder, die per jaar ruim tien miljoen mensen vervoert.

Het toestel dat betrokken was bij deze crash, de ET-AVJ, was een zeer nieuwe Boeing 737. Het toestel maakte de eerste vlucht in oktober 2018.

De slachtoffers worden inmiddels op grote schaal herdacht.

In totaal zouden mensen van 35 nationaliteiten aan boord van het toestel hebben gezeten. De meeste slachtoffers kwamen uit Kenia (32), Canada (18), Ethiopië (9), China (8), Italië (8) en de Verenigde Staten (8). Er waren eveneens zeven Franse en zeven Britse slachtoffers. Andere landen die doden te betreuren hebben, zijn Egypte, Duitsland, India en Slowakije.

In het vliegtuig zaten negentien medewerkers van de Verenigde Naties (VN). Dit meldde het departement voor Veiligheid en Beveiliging van de VN zondagavond in een verklaring.

De berging van stoffelijke overschotten is snel na de ramp op gang gekomen, terwijl er ondertussen veel herdenkingen zijn voor slachtoffers.

Personeel van Ehtiopian Airlines herdenkt de collega's die om het leven zijn gekomen in de Ethiopische hoofdstad Addis Abeba. (Foto: ANP)

Lange tijd leken er Nederlandse slachtoffers te zijn gevallen, maar er bleken uiteindelijk geen Nederlanders aan boord te zijn van het ramptoestel.

De Keniaanse minister van Transport zei eerder op zondag dat er in totaal vijf Nederlandse personen zouden zijn omgekomen bij de vliegramp.

Maar volgens het Nederlandse ministerie van Buitenlandse Zaken is dit niet het geval. Ethiopian Airlines heeft op zondagmiddag ook al de lijst gepubliceerd met nationaliteiten van slachtoffers. Daarop kwamen geen Nederlanders voor.

Nederlandse autoriteiten gaven lange tijd geen bevestiging van de uitspraken van de Keniaanse autoriteiten. Mogelijk kwamen de vijf slachtoffers die voor Nederlanders werden aangezien uit Duitsland.