Achtergrond: Klaas Otto, zware crimineel of lastercampagne justitie?

Het Openbaar Ministerie (OM) omschrijft No Surrender-oprichter Klaas Otto als een beroepscrimineel. Zijn advocaat Louis de Leon spreekt tegen NU.nl van een lastercampagne. De inhoudelijke behandeling van de rechtszaak laat niet lang meer op zich wachten, maar wie is de man om wie zoveel te doen is?

Klaas Otto wordt geboren in 1967 geboren in Bergen op Zoom. Hij groeit op in een woonwagen vlakbij het autosloopbedrijf dat door vader Leo Otto wordt gerund. In een interview met Panorama laat hij weten dat zijn jeugd zich vooral op straat afspeelt en dat hij regelmatig in aanraking komt met de politie.

Hij omschrijft zichzelf als een straatvechter die voor niemand bang is. Niet onbelangrijk voor iemand die op zijn zeventiende al werkzaam is als uitsmijter in het Bredase uitgaansleven.

Voor mensen van motorclubs had hij toen geen respect. "Booskijkers", noemt hij ze in Panorama. Maar dat verandert met de jaren. In 2009 sluit hij zich aan bij Satudarah. Een motorclub die in de ogen van justitie behoort tot een van de Outlaw Motorcycle Gangs (OMG). Leden van deze clubs worden regelmatig in verband gebracht met zware criminaliteit. Otto krijgt een eigen chapter (afdeling) onder zijn hoede met het Brabantse Zundert als thuisbasis. 

Inval

De chapter draagt de naam Ciganos (zigeuners), een verwijzing naar de achtergrond van Otto als 'kamper'. Hetzelfde geldt voor de meerderheid van zijn clubgenoten. Otto woont inmiddels in een villa op het woonwagenkamp Rijsselbergen.

Op dinsdagavond 18 oktober 2011 valt een politiemacht het clubhuis binnen. Aanleiding is de ernstige bedreiging van een aantal portiers in de Bredase horeca, waarvoor leden van Satudarah verantwoordelijk worden gehouden. Ook verdenkt de politie ze van de ernstige mishandeling van twee personen in Rijsbergen. 

In totaal elf clubleden worden aangehouden, onder wie Otto. De politie rijdt hem op de dag van de inval klem als hij op de A16 tussen Breda en Rotterdam rijdt. Hij heeft een portier bedreigd, nadat de man leden van Satudarah de toegang tot een kroeg had ontzegd. "Niemand weigert de Satudarah" en "Wij gaan ten koste van alles naar binnen", krijgt de portier te horen.

De portier ontkent de bedreiging, maar de rechter gelooft hem niet. De rechtbank die zich in 2012 over de zaak buigt, acht daarnaast bewezen dat Otto zich heeft verzet tegen een arrestatie op 16 september 2011 in Breda. Twee agenten zien dat Otto rond 2.20 uur 's nachts ruzie heeft met een man en hem een klap geeft. Otto wordt om zijn legitimatiebewijs gevraagd, maar weigert dat en wordt aangehouden.

Bedreiging

Otto wordt na zijn arrestatie overgebracht naar het bureau Mijkenbroek in Breda. In zijn cel bedreigt hij een agent die hem zojuist zijn handboeien heeft afgedaan. Otto draait zich om en laat de agent weten hem kapot te gaan maken. Otto zet zijn woorden kracht bij door naar de muur van zijn cel te lopen en er met zijn hoofd een paar keer tegen aan te slaan. Hij richt zich weer tot de agent en slaat zichzelf een paar keer krachtig tegen zijn kaak, terwijl hij de agent vertelt dat 'hij aan de beurt is' als hij vrijkomt. Otto: "Ik pak je familie en van jou maak ik mijn project, en ik heb genoeg geld om jou van kant te laten maken, dat zweer ik op mijn vrouw en kinderen", valt in de uitspraak te lezen.

Otto wordt veroordeeld tot vier maanden cel. Zijn clubgenoten krijgen tot 4,5 jaar cel opgelegd voor mishandeling en drugs- en wapenbezit.

No Surrender

Een jaar na zijn veroordeling stapt Otto uit Satudarah. Hij zou het niet langer eens zijn met de koers van de club, maar een bestuurslid van Satudarah laat aan NRC Handelsblad weten dat Otto zijn eigen club wilde hebben. Dat wordt in 2013 No Surrender.

De club weet direct de aandacht op zich te vestigen met Willem Holleeder als vice-voorzitter van de Amsterdamse afdeling, maar zijn lidmaatschap is van korte duur. PR-technisch is het succes al bereikt, want de club groeit binnen een jaar uit naar 28 afdelingen in vijf landen. Dit zijn er inmiddels dertig in Nederland en in dertien landen daarbuiten.

Intimidatie

De intimiderende kracht van Otto die naar voren komt in het vonnis van 2012, versterkt door zijn brede postuur en de steun van zijn motorclub, vormt de rode draad van de verdenkingen waar het OM hem nu voor vervolgt: witwassen, brandstichting, afpersing, mishandeling en bedreiging. Otto wordt voor deze verdenkingen in 2016 aangehouden. Hij ontkent de aantijgingen ten stelligste.

Op de eerste zitting in oktober vorig jaar vertelt officier van justitie Greetje Bos de rechtbank dat getuigen doodsbenauwd zijn voor 'beroepscrimineel' Otto. Ze legt uit dat de politie moeite heeft om bewijs te verzamelen, omdat niemand durft te verklaren. Bij een van de vermeende slachtoffers van Otto ontploft een handgranaat onder zijn auto en wordt er brand gesticht in zijn woning in Halsteren. De man vlucht naar het buitenland.

Diegene die wel durven te praten doen dat omdat geen andere uitweg meer zien, aldus Bos. Zoals Joop M. handelaar in luxe sportwagens. In 2015 worden de afpersingen en bedreigingen van Otto hem naar eigen zeggen te veel en schaft hij een vuurwapen aan. De 45-jarige Belg schiet in de avond van 20 maart op Otto als hij voor zijn deur van zijn woning staat in het Belgische Poppel, vlak over de grens bij Tilburg. Otto komt volgens M. geld halen en hij wil hem afschrikken. De Belgische rechtbank gaat niet mee in die lezing en veroordeelt hem tot acht jaar voor poging tot moord.

No Surrender

Otto overleeft de aanslag ternauwernood en raakt gewond aan zijn nek. Het incident vormt ook de aanleiding voor het vertrek van Otto bij No Surrender. In 2015 verlaat hij de club, omdat hij een getuigenis tegen M. wil afleggen, en praten met de politie verboden is voor leden van No Surrender. Het OM is naar hem op zoek, vindt hij.

No Surrender laat via een bericht op de website weten op elke mogelijk wijze afstand te nemen van hun oprichter Otto en zich te distantiëren van alle berichtgeving rond zijn persoon.

Advocaat

De aanloop naar de strafzaak tegen Otto kenmerkt zich door opvallende ontwikkelingen. Zo wordt de voormalig advocaat van Otto, Jan Piet van R., in februari opgepakt omdat hij namens zijn cliënt getuigen zou hebben proberen te beïnvloeden. 

"De advocaat zou briefjes hebben aangenomen en buiten de gevangenis hebben gesmokkeld", aldus het OM. Bij een huiszoeking treft de politie een niet meer werkend drugslaboratorium en 3,4 kilogram amfetamine aan. Hij zit nog steeds vast.

Schoonvader

Otto en zijn rechterhand, Janus de V., die hem zou hebben geholpen bij zijn vermeende criminele activiteiten, worden kort na hun voorwaardelijke vrijlating in mei weer opgepakt. Onder andere omdat ze tegen de voorwaarden in contact met elkaar hebben gehad. Opmerkelijk detail is dat het de schoonvader van Otto is die justitie hiervan op de hoogte stelt.

De ontmoeting zou plaats hebben gevonden in een woonwagen in Etten-Leur, waarbij de schoonvader aanwezig was. Hij stapte met een opname van de ontmoeting naar de politie en deed aangifte van afpersing.  ''Dat was een val, waar ik in ben gelopen'', verklaart Otto. Volgens het OM heeft Otto, in de korte tijd dat hij vrij was, M. een bedrag van 100.000 euro geboden om zijn verklaring in te trekken.

Aanslag

Eind augustus komt het Landelijk Parket met een persbericht dat een gedetineerde een aanslag zou hebben gepland op een officier van justitie. Navraag leert dat Otto de verdachte is en officier in zijn zaak, Greetje Bos, het beoogde slachtoffer. Er wordt een man aangehouden die de aanslag zou hebben moeten uitvoeren.

De advocaat van Otto, Louis de Leon, weerspreekt de beschuldigingen en ziet in de verdenking een vooropgezet plan om Otto te laten overplaatsen naar de Extra Beveiligde Inrichting (EBI) in Vught.

Otto wordt inderdaad overgeplaatst, niet naar de EBI, maar naar een nog strengere afdeling, vlak naast de inrichting. De gewezen uitvoerder van de aanslag wordt 1 september alweer vrijgelaten bij gebrek aan bewijs. Van de verdenking tegen Otto lijkt weinig meer over.

Lastercampagne

De Leon ziet in de verdenking een voorbeeld van de lastercampagne van het OM. Dat geldt ook voor de typering van Otto door de hoofdofficier van justitie van het parket Zeeland, Charles van der Voort, in een interview met de Volkskrant. Daarin noemt Van der Voort Otto een ondermijnende crimineel die zich al jarenlang bezighoudt met dingen die het daglicht niet kunnen verdragen. "Ongekend", zegt De Leon tegen NU.nl

Wanneer de inhoudelijke behandeling van de zaak tegen Otto van start gaat, is nog niet duidelijk. De rechtbank heeft deze uitgesteld, nadat Otto door een blunder toegang kreeg tot acht- tot negenhonderd afgetapte telefoongesprekken van medegedetineerden. Hij had zijn eigen gesprekken opgevraagd en kreeg per ongeluk een berg informatie over anderen.

De komende tijd wordt duidelijk of het OM het bewijs rond krijgt tegen - in hun ogen - een van de grootste criminelen van Nederland.

Lees meer over:

NUwerk

Tip de redactie