Presentatrice en kandidaat-parlementariër Sylvana Simons werd sinds haar kandidaatstelling voor Denk beledigd en bedreigd. Het OM eist forse werkstraffen tegen tientallen daders. Een overzicht.

2016

18 mei: Simons maakt bekend zich aan te sluiten bij de politieke partij Denk. Zij heeft zich in het verleden vaak uitgesproken over maatschappelijke thema's als racisme en discriminatie en wil dit geluid ook in de Tweede Kamer laten horen. Denk is opgericht door oud-PvdA-Kamerleden Tunahan Kuzu en Selcuk Öztürk.

20 mei: Op Facebook zegt Simons dat de bekendmaking van haar kandidaat-Kamerlidmaatschap van Denk veel negatieve reacties heeft opgeroepen, veelal met een racistische ondertoon. "Hoon, leugens en de meest bizarre verwensingen zijn al binnen. Die bagger is precies hetgeen dat laat zien dat een ander geluid hard nodig is."

24 mei: In een interview met RTL Late Night stelt Simons zich de week na de bekendmaking van haar lidmaatschap van Denk minder veilig te voelen. "Een van de eerste dingen die ik bij Denk moest bespreken was mijn veiligheid", vertelt ze. "Dat is raar, ik ben nog niet eens een Kamerlid." Ze toont onder meer een afbeelding van een anonieme Facebook-account waarop een Ku Klux Klan-gewaad staat afgebeeld, met de tekst: "deze heb ik speciaal voor jou gewassen".

27 mei: Premier Mark Rutte laat zich in zijn wekelijkse persconferentie fel uit over alle negatieve commentaren en reacties met betrekking tot Simons en haar lidmaatschap van Denk. "Het zijn walgelijke reacties", aldus Rutte. "Dit staat een constructieve dialoog in de samenleving in de weg." Rutte zegt geen extra wetgeving te willen maken om racistische uitlatingen aan te pakken. "Dit soort achterlijk gedrag los je niet op met wetgeving", aldus de premier. Bovendien wil hij de vrijheid van meningsuiting niet inperken.

31 mei: Simons doet aangifte vanwege de stortvloed aan racistische, seksistische en discriminatoire reacties op haar aansluiting bij Denk. Met de aangifte wil zij duidelijk maken dat "aantoonbaar onrecht nooit straffeloos doorgang mag vinden. Het bestrijden van onrecht begint met het melden ervan." Het OM zegt de aangifte mee te nemen in het lopende onderzoek.

24 oktober: Analist Johan Derksen maakt in een uitzending van het programma Voetbal Inside tijdens een discussie over Zwarte Piet een opmerking over Simons. Zender RTL kondigde aan alleen nog maar roetveegpieten te tonen en Derksen stelde: "Het enige nadeel van het besluit is dat hysterisch juffertje Simons nu trots als een aapje door het land rent."

25 oktober: Simons publiceert via ANP en NU.nl een open brief aan Derksen waarin zij hem uitnodigt voor een gesprek over zijn uitlatingen. Zij verwijt hem gecultiveerd racisme en seksisme. "Preventie is voor jou te laat, maar misschien helpt de Educatieve Maatregel Discriminatie die wij voorstellen in ons partijprogramma nog wel."

28 oktober: 3FM-dj Giel Beelen maakt in zijn uitzending ook een opmerking over Simons. Hij laat geluiden van een aap horen en voegt daar aan toe "rustig, Sylvana". Op Twitter en Facebook barst een storm van kritiek los. In zijn volgende uitzending zegt Beelen de opmerking te betreuren.

31 oktober: De regisseur van een anti-racismespotje in het kader van een overheidscampagne maakt een nieuwe versie van het spotje, zónder Beelen. De regisseur vindt dat de dj niets meer in de campagne te zoeken heeft na zijn opmerking.

2 november: In DWDD biedt Beelen nogmaals zijn excuses aan voor de 'aap-grap'. De dj zegt zichzelf niet als racist te zien, ook al erkent hij dat de opmerking in de basis racistisch was. "Het onderwerp ligt blijkbaar nog veel gevoeliger dan ik dacht", aldus Beelen.

18 november: Er verschijnt een clip online bij het carnavalsnummer Oh Sylvana. Simons wordt in de clip afgebeeld als Zwarte Piet en als naakte Afrikaanse vrouw. Ook is haar hoofd geplakt in beelden die duidelijk verwijzen naar de lynchpartijen van de Ku Klux Klan.

21 november: Denk stelt zich grote zorgen te maken over de veiligheid van Simons en heeft een gesprek met de NCTV aangevraagd. Het kandidaat-Kamerlid voelt een groeiend "onveiligheidsgevoel" na de publicatie van het nummer. Het OM gaat achterhalen wie de clip heeft gemaakt. Vice-premier Lodewijk Asscher noemt de beelden "weerzinwekkend".

22 november: De NCTV besluit 'zichtbare en onzichtbare' maatregelen te nemen om Simons te beschermen. Denk-fractieleider Tunahan Kuzu roept politieke leiders op een daad te stellen. "Vooral onze minister-president: hij zou het land moeten laten weten dat dit echt niet kan, dat dit te ver gaat."

Een 37-jarige man uit Kudelstaart heeft zichzelf aangegeven bij een politiebureau wegens het maken van de racistische video over Simons. De man is aangehouden en wordt verhoord.

22 december: Het OM maakt bekend zeker tien mensen te zullen vervolgen voor het discrimineren en/of beledigen van Simons. Sommigen worden ook vervolgd voor opruiing. 

24 december: Simons vertrekt bij Denk, de politieke partij waar ze zich een half jaar geleden bij aansloot. Ook campagneleider Ian van der Kooye vertrekt. De twee beginnen een nieuwe partij: Artikel 1, vernoemd naar het grondwetsartikel over gelijkheid.

2017

11 januari: Art. 1, een Rotterdamse organisatie tegen discriminatie, start een gerechtelijke procedure tegen Simons om de naam van haar nieuwe partij. Simons zou met de partijnaam inbreuk maken op het merkrecht dat de organisatie in 2007 liet vastleggen voor de Benelux. 

22 januari: Denk eist een schadevergoeding van Simons vanwege kritische uitlatingen over de partij. Daarmee zou ze contractbreuk hebben gepleegd. Denk wil voorkomen dat Simons zich in de toekomst opnieuw negatief uitlaat over haar oude werkgever, meldt NRC. Volgens de krant eist Denk van Simons 30.000 euro.

28 januari: DJ Giel Beelen laat weten bij de Tweede Kamerverkiezingen op Sylvana Simons te gaan stemmen. Hij doet dit om een statement te maken na de storm van kritiek die hij kreeg na zijn 'apen- grap'.

3 februari: Hoofdofficier van justitie Theo Hofstee meldt op NPO Radio 1 dat het OM twintig mensen gaat vervolgen voor het discrimineren en/of beledigen van Sylvana Simons.

15 maart: Artikel 1, de partij van Simons, haalt de kiesdrempel niet bij de Tweede Kamerverkiezingen. Dit betekent dat zij niet in het parlement terecht komt.

10 april: Denk eist voor de rechtbank een schadevergoeding van 60.000 euro van Simons. Zij zou contractbreuk hebben gepleegd en tegen de afspraken in uit de school zijn geklapt over de gang van zaken binnen de partij.

12 april: Het Openbaar Ministerie eist werkstraffen van zestig uur voor vier bedreigers van Simons. Zij schreven onder meer op Facebook dat zij "met Peter R., Prem en die nicht Quincy [sic]" aan de galg moest worden gehangen.

Voor het plaatsen van een lynchfilmpje, waarin de foto van Simons is geplakt op een donkere vrouw die met een strop om haar nek aan een boom hangt, eiste de officier tachtig uur werkstraf. De impact van deze beelden was nog veel beklemmender, stelde hij.

Vier verdachten in de zaak zeggen zich zelf slachtoffer te voelen. Volgens hun advocaten heeft het Openbaar Ministerie (OM) zich schuldig gemaakt aan ''cherry-picking" en op onduidelijke gronden een selectie gemaakt van de gevallen waarin tot vervolging is overgegaan.