The Three Days of the Condor - SE

Paranoia aanjagende spionagethriller uit 1975 waarin een papierschuivende boekenwurm wordt gedwongen in de rol van actieve veldagent.

Pas sinds kort maken grote filmstudio's als Warner Bros weer stevige politieke thrillers: Syriana en V for Vendetta zijn voorbeelden van films waarin scherpe, maatschappelijke kritiek het hoofdthema domineert.

In de jaren zeventig was dat wel anders. Amerikaanse thrillers als All The President's Men, The Parallax View, Klute, The China Syndrome en nog veel meer grote films bleven bijtende aanklachten spuien tegen de vuige praktijken van de eigen regering, waarin onomwonden melding werd gemaakt van geheime diensten en politici die er Machiavellistische praktijken op na hielden.

Verfilming

The Three Days of the Condor is zo'n film. Gebaseerd op het boek van James Grady, wiens oorspronkelijke verhaal flink werd herschreven door de regisseur (Sydney Pollack) en de belangrijkste acteur (Robert Redford).

Ook dat herschrijven van scenario's door de crew zelf is zo'n fenomeen dat je in het door producenten dichtgekitte Hollywood nauwelijks nog tegenkomt: dienaangaande bieden acteurs als George Clooney nog een vleugje hoop. In de extra's op deze tweede schijf van de Special Edition doen Redford en Pollack er dertig jaar na dato in elk geval een interessant boekje over open.

Koude Oorlog-decor

Condor is de schuilnaam voor de boekenwurm, Redford. Hij werkt voor een zogenaamd literair genootschap en scant elke publicatie in boek- of magazinevorm op verborgen codes van de vijand. Het is dat typische Koude Oorlog-decor, toen het publiek nog voetstoots aannam dat diensten als de CIA als een vaderlijke beschermheer waakte over het welzijn van de burger.

Films als The Three Days of the Condor sloegen daar een flinke bres in, en in de finale blijkt dat Pollack/Redford met hun rewrites over Het Zwarte Goud een geweldig vooruitziende blik hebben gehad, die zelfs kan worden doorgetrokken naar de actualiteit van nu.

Jachtseizoen

Redford is een zwierige, je-ne-sais-quoi achtige kerel, die op een kwade dag terugkomt met de broodjes voor lunch, en zijn zeven collega's doodgeschoten aantreft in het kantoorgebouw. Ook hij is nog doelwit. Hij is geen veldwerker, maar heeft zoveel boeken gelezen dat hij genoeg van spionagepraktijken afweet om zich staande te houden.

Zijn bekende wereldje is in elkaar gestort als een kaartenhuis, en plots is hij een eenzame man op wie gejaagd wordt en niemand meer kan vertrouwen. Zijn werkgevers in de coulissen al helemaal niet.

Romance

Pollack heeft het in de extra's ook over de romantic interest in spionagefilms. "Niks zo lastig als dat," zegt hij. Maar ze hebben zich geen bult gevallen aan de bijdrage van Faye Dunaway als de buitenstaander die door Redford in zijn plan wordt meegesleept.

In mum van tijd ontwikkelt ze zich overtuigend van doodsbang, wantrouwend slachtoffer tot intelligente medestander. Ze had een inspiratiebron kunnen zijn voor Franka Polentes aandeel in de Jason Bourne-reeks, die heel wat minder sterk uit de verf is gekomen.

Huurmoordenaar

Eenzelfde spannende karakterontwikkeling beleeft Max von Sydow als de enigmatische huurmoordenaar. Van jager verandert hij in Redfords beschermheer, en zijn verklaring aan het eind waarom hij doet wat hij doet voor de kost, is beland in de klassieke quotes uit dit genre.

The Three Days of the Condor is een pientere spionagefilm waarin voornamelijk de psychologische achtergrond van het vak spion wordt belicht. Hij eindigt ook niet happy of met een oplossing, maar met een kille, realistische uitsmijter en een Redford die zijn ogen nooit meer dicht zal kunnen doen. Dat wil hij ook niet, want hij heeft inmiddels een modus vivendi gevonden om ermee te dealen: desillusie is ook een lot dat te dragen is.

Bestel deze dvd direct:


Three Days Of The Condor
Sydney Pollack

Tip de redactie