De televisieserie "Het verleden van Nederland" wordt op dit moment nog uitgezonden op de zondagavond bij de Publieke Omroepen. Wie zijn ongeduld niet kan bewaren - en de kwaliteit van deze serie rechtvaardigt dat ongeduld - kan de volledige reeks al aanschaffen.

De serie is gebaseerd op de Britse BBC-serie A History of Britain, die werd gepresenteerd door Simon Schama. Voor de Nederlandse versie is Charles Groenhuijsen aangetrokken, en hij heeft zich duidelijk door het Britse historische genie laten inspireren.

Maar Groenhuijsen doet het wel op zijn eigen manier: rustig, helder, overzichtelijk, zelfverzekerd. Een formidabele presentator voor zo'n soort documentaire.

Huzarenstukje

Ook alle lof voor de regie. De beelden zijn zodanig aaneen gesmeed dat het naast informatief ook op kunstzinnig gebied een schitterend huzarenstukje is geworden.

Het zijn beelden die je bijblijven en die verbazen, ontroeren, meeslepen. Het is een indringende manier van geschiedschrijving die op deze manier een serieuze poging doet om historisch bewustzijn te kweken.

Beeld en archief

In de eerste paar afleveringen wordt veelvuldig gebruik gemaakt van relikwieën, schilderijen, ruïnes en tekeningen om het verhaal bij te kleuren, en veel is op locatie gefilmd.

Daar Holland een reislustige natie was en nog altijd is, zie je Groenhuijsen rondstappen in Indonesië, Suriname, New York en allerlei andere locaties waar de Nederlanders voet aan de grond hebben gezet.

Sprekers

De informatieve beelden worden later aangevuld met archiefmateriaal, ook uit privécollecties, en daaronder klinkt naast Groenhuijsen ook het sonore stemgeluid van Jan Decleir, prachtig dramatisch als altijd, en Elsie de Brauw die de spreekbuis is voor de 'gemiddelde toeschouwer' die beschrijft wat er met zijn of haar land gebeurt.

Het landschap

Daarnaast hebben de regisseurs (Noud Holtman, Carin Goeijers, Hans Pool, Allard Detiger) beelden van het Hollands landschap in deze dvd-serie verwerkt. Dat archetypische hemelgewelf met dat unieke licht en wolkenballet, de brede groene grasbermen langs de talrijke sloten, de keurig ingedeelde landbouwgronden, de duinen, de zee.

Ze hebben werkelijk ideaal gebruikgemaakt van de natuurlijke pracht van Nederland om, zoals eerder gezegd, niet alleen een informatief overzicht te geven, maar die te laten beklijven met schoonheid. Het werkt.