DNA-onderzoek heeft na meer dan een eeuw duidelijk gemaakt dat Nederland op zijn minst één keer is bezocht door een Siberische noordelijke klapekster. In 1909 kwam de klapekster aan in Noord-Brabant.

Deze vogels broeden in het oosten van Siberië en waren voor zover bekend nog nooit gezien in ons land. Nu blijkt alsnog uit onderzoek van het Naturalis Biodiversity Centre dat deze vogel Nederland ooit heeft aangedaan.

De vogel werd daar aangezien voor een 'gewone' klapekster. Dat was toen niet zo bijzonder, want die vogelsoort broedde tot de jaren vijftig in Nederland.

"Recent DNA-onderzoek laat zien dat het om een andere soort gaat", vervolgt Naturalis. Een Siberische noordelijke klapekster is het dus, ook wel bekend als Lanius borealis sibiricus.

Slechts één keer eerder in Europa

Dat is hoogst ongebruikelijk, want in heel Europa exclusief Rusland was de soort slechts één keer eerder gezien. De soort broedt normaal in Rusland en het noorden van China en Mongolië. Overwinteren doen de vogels in diverse Aziatische landen, maar westelijker dan Kazachstan wagen ze zich normaal niet.

Het vermoeden dat de vogel in de collectie van Naturalis niet zomaar een huis-tuin-en-keukenklapekster was, rees al enkele jaren geleden. "De Israëlische vogelaar Reuven Yosef en kunstenaar Martin Brandsma zagen in 2014 de desbetreffende vogel al liggen in de collectielades van Naturalis. Zij dachten dat het waarschijnlijk om een noordelijke klapekster ging."

Daar kregen ze zes jaar later gelijk in. Toen zette Justin Jansen, gastonderzoeker van Naturalis, het onderzoek voort. Hij werkte samen met hoogleraar Populatie- en Evolutiegenetica Peter de Knijff. Die kon met behulp van een monster de vermoedens bevestigen.