Zodra wilde dieren door bijvoorbeeld gevangenschap of verstedelijking met mensen in contact komen, worden deze dieren minder alert op roofdieren. Dat blijkt dinsdag uit nieuw onderzoek dat wordt beschreven in het vakblad PLOS Biology.

Een internationaal team van onderzoekers analyseerde 173 onderzoeken naar het gedrag van dieren jegens roofdieren.

De reactie op een roofdier kan variëren van bevriezen tot vluchten of extra alertheid, maar dieren die (veel) contact met mensen hebben vertonen minder of minder sterke van deze reacties. De verandering werd waargenomen bij zoogdieren, vogels, reptielen, vissen en weekdieren.

In eerste instantie zijn sterke verschillen tussen de reacties van diverse diersoorten te zien. Na verloop van tijd en bij volgende generaties worden die verschillen echter steeds kleiner. Bij de meeste dieren was wel vrijwel direct een verandering in gedrag zichtbaar, waarschijnlijk omdat ze flexibel zijn en zich moeten aanpassen aan nieuwe leefomgevingen.

Menu heeft invloed op gedragsverandering

Verschillende factoren hebben invloed op hoe snel een dier zich aanpast. Zo heeft bijvoorbeeld het menu effect op de gedragsverandering: planteneters lijken hun gedrag aan te passen dan vleeseters. Daarnaast blijken dieren die door domesticatie dicht bij mensen komen het snelst van gedrag veranderen. Daarna volgen de dieren die in verstedelijkte omgevingen leven. Het gedrag van dieren in gevangenschap verandert het langzaamst.

De afname van reacties op roofdieren wordt waarschijnlijk veroorzaakt doordat de dieren nabij mensen in veiligere omgevingen leven en natuurlijke selectie minder een rol speelt in hun levens. In het geval van domesticatie is die selectie ook anders. In dat geval bepaalt niet de natuur welk dier betere eigenschappen heeft, maar de mens die het dier africht.

De afname van reacties is niet zonder gevaar. Zo wordt het bijvoorbeeld voor dieren in gevangenschap gevaarlijker om hen of hun nakomelingen later weer uit te zetten in de natuur.