Het stuk vuursteen dat een vrouw drie jaar geleden op het strand van Ter Heijde vond, werd 50.000 jaar geleden door neanderthalers gebruikt als mes. Een Nederlands team van wetenschappers deed drie jaar onderzoek naar de vondst.

Het mes is afkomstig van de bodem van de Noordzee. Die bodem was tijdens de IJstijd een bewoonde laagvlakte, waar neanderthalers onder vaak barre omstandigheden leefden.

Het mes is drie duimen hoog en het handvat is verpakt in berkenteer. Door gebruik te maken van complexe werktuigen, zoals dit mes, konden de neanderthalers kou en voedseltekorten beter het hoofd bieden. De onderzoekers denken dat de bewoners het mes vooral gebruikten voor huishoudelijke taken, zoals het snijden van plantenresten.

Archeoloog Marcel Niekus noemt het bijzonder dat het stuk zo lang bewaard is gebleven onder de Noordzee. "Het is ontzettend zeldzaam. In die tijd was de Noordzee droog land en liepen er mammoeten, neushoorns en neanderthalers rond."

De vondst is onlangs gepubliceerd in het wetenschappelijke tijdschrift Proceedings of the National Academy of Sciences (PNAS).

Het vuurstenen gereedschap is tot en met 12 januari te zien in de centrale hal van het Rijksmuseum van Oudheden in Leiden.