UTRECHT - Spoorwegmuseum in Utrecht bouwt in een antieke bagagewagon een permanente expositie over de transporten van Joden, Roma en Sinti tijdens de Tweede Wereldoorlog. 

De bagagewagon uit 1914 staat al in het museum en wordt door bezoekers meestal geassocieerd met de beruchte transporten, hoewel het onbekend is waarvoor dit treinstel in de oorlogsjaren is gebruikt.

Vanaf het voormalige Maliebaanstation, waar nu het museum is gevestigd, werden in de Tweede Wereldoorlog ongeveer 1200 Utrechtse Joden naar Westerbork getransporteerd.

In totaal vervoerden de Nederlandse spoorwegen tussen 1942 en 1944 102.000 Joden en honderden Roma en Sinti vanuit Nederland via Westerbork naar vernietigingskampen in Oost-Europa.

Dienstregelingen

De Nederlandse Spoorwegen maakten dienstregelingen voor de transporten en leverden personeel. De kosten voor de treinreizen werden bij de Duitsers gedeclareerd. De cruciale rol die de spoorwegen in heel Europa tijdens de Holocaust hebben gespeeld is omstreden, erkent een woordvoerder van het Spoorwegmuseum.

Het museum wil het hele verhaal van de Jodentransporten ''zo indringend mogelijk'' vertellen. De bagagewagon zelf blijft leeg. Bezoekers horen daar alleen stemmen van mannen en vrouwen, die authentieke getuigenissen voorlezen van mensen die op transport werden gesteld.

De expositie Beladen treinen, Jodentransporten in de Tweede Wereldoorlog gaat op 5 maart open.