AMSTERDAM - Het Nationaal Historisch Museum (NHM) vindt vanaf januari een tijdelijk fysiek onderkomen in de Amsterdamse Zuiderkerk. Het gebouw wordt kantoor en moet plek bieden aan debatten, tentoonstellingen en evenementen.

Dit heeft NHM dinsdag bekendgemaakt.

Vorige week werd bekend dat de regering niet zal investeren in nieuwbouw voor het museum in Arnhem. Het NHM blijft wel activiteiten organiseren om de Nederlandse geschiedenis te etaleren.

Het NHM zetelt voor een periode van vijf jaar in de Zuiderkerk. Het museum zal proberen met privaat geld alsnog een permanente fysieke locatie te realiseren.

Daarnaast bouwt het NHM aan een virtueel museum. Het museum verzamelt een topcollectie die door Nederlanders virtueel te bezoeken is.

Praktisch

NHM-directeur Erik Schilp legde uit dat de keuze voor de Zuiderkerk voor een deel is ingegeven door praktische overwegingen. Zo is deze betaalbaar en is er voldoende plek voor zowel kantoor- als expositieruimte. Daarnaast vindt Schilp de kerk erg bijzonder en heel mooi.

Het is nog niet helemaal bekend wat het publiek in januari kan verwachten in de Zuiderkerk. In elk geval komt de nationale automatiek er te staan. Bezoekers kunnen daar een alledaags historisch object uit ‘trekken’, zoals een gloeilamp of een porseleinen homopaartje.

SP

De SP in de Tweede Kamer vindt het een goed initiatief van de directie van het Nationaal Historisch Museum (NHM) om uit eigen beweging een fysiek onderkomen te regelen in de Amsterdamse Zuiderkerk. Toch wil de partij bekijken of de grootschalige NHM-plannen die er lagen op termijn nog wel kunnen worden uitgevoerd.

Om het draagvlak voor die plannen in de Kamer te onderzoeken, zet SP-Kamerlid Jasper van Dijk zijn vraag om een spoeddebat over de kwestie door. Dinsdagmiddag bepaalt de Kamer of dat spoeddebat er komt.

Marijnissen

Het idee om een nationaal geschiedenismuseum te realiseren kwam onder anderen van voormalig SP-leider Jan Marijnissen. Hij werd destijds bijgestaan door de huidige vice-premier Maxime Verhagen (CDA). Het kabinet koos uiteindelijk voor Arnhem als vestigingsplaats, maar vrijdag besloot staatssecretaris Halbe Zijlstra (Cultuur, VVD) het dure plan te staken.

Hij moet 200 miljoen euro op jaarbasis bezuinigen op zijn begroting en vindt het daarom ongepast om 50 miljoen uit te trekken voor een nieuw museum in een groots gebouw.

De SP vindt het heel jammer dat de overheid de handen van het project aftrekt. Volgens Van Dijk hoort de overheid de kar te trekken van zo'n project en daarom wil hij een Kamerdebat.

Hij vindt het verder vreemd dat Verhagen het nieuws vrijdag niet zelf bekendmaakte na afloop van de ministerraad, die hij had voorgezeten. ''Hij liet het over aan Zijlstra, maar hij had het als mede-initiatiefnemer zelf moeten doen. Dan was hij een echte kerel geweest'', analyseert Van Dijk.

Arnhemse politiek

Het besluit van het NHM wordt dinsdag in de Arnhemse politiek met grote verontwaardiging ontvangen. Partijen hekelen de gang van zaken rond het museum en spreken zelfs van een vooropgezet plan van het NHM om naar Amsterdam te verhuizen.

''Het lijkt erop alsof het NHM nu de biezen pakt en uit Arnhem vertrekt'', zegt CDA-fractievoorzitster Ine van Burgsteden. ''Het heeft er alle schijn van dat deze plannen van de directie al langer klaarlagen. Dit is ronduit onbehoorlijk.''

De Arnhemse gemeenteraad nam maandagavond nog een motie aan waarin wordt opgeroepen om er alles aan te doen om het NHM voor de stad te behouden.