Vrijdag 12 augustus 2022 | Het laatste nieuws het eerst op NU.nl

Wel of geen sticker: de zaak rond het Jiskefet-boek is nog steeds niet voorbij

De encyclopedie over het komische tv-programma Jiskefet ligt binnenkort niet meer in de winkels met de sticker "ongeautoriseerd", bepaalde de rechter deze week. De makers van de show zijn daar boos over en willen in hoger beroep. Wat is er allemaal gebeurd in de zaak rond het Jiskefet-boek?
Door Danja Koeleman

In het najaar van 2021 brengt uitgever Noblesse een Jiskefet-encyclopedie uit. Het gaat om een naslagwerk van de auteurs Rutger Vahl en Richard Groothuizen met daarin onder meer bekende typetjes en sketches uit de serie, die van 1990 tot 2005 liep.

Nog voordat het boek de schappen bereikt, tekenen Herman Koch en Michiel Romeyn (foto) bezwaar aan. De Jiskefet-makers zijn namelijk niet geïnformeerd over de komst van het boek en willen het eerst inzien om te kijken of er eigendoms- en portretrechten worden geschonden. "Het is alsof je bank gejat wordt en je er niet meer op mag zitten", zegt Romeyn tegen NU.nl. "We hebben geen enkel inzicht gekregen. We weten alleen dat het iets van vijfhonderd pagina's zou omvatten."

De inzage krijgen ze, maar Koch en Romeyn laten het hier niet bij. Nu ze het boek hebben gezien, willen ze dat er sterker wordt benadrukt dat zij op geen enkele manier betrokken zijn geweest bij de totstandkoming van de encyclopedie.

De rechter stelt de Jiskefet-makers in het gelijk: alle exemplaren van het boek moeten worden voorzien van een sticker die vermeldt dat het om een ongeautoriseerde uitgave gaat. Dat staat wel al vermeld op de achterflap. Als de uitgever zich daar niet aan houdt, moet er een dwangsom worden betaald.

Dat ziet de uitgever niet zitten: hij wil geen sticker op het boek. Noblesse spreekt van "een gek vonnis" en gaat in hoger beroep. Dit wordt bovendien ondersteund en meebetaald door het Persvrijheidsfonds, opgericht door journalistenvakbond NVJ en het Genootschap van Hoofdredacteuren. De rechter zou namelijk onvoldoende rekening hebben gehouden met journalistieke belangen. "Het moet mogelijk blijven om een ongeautoriseerd boek uit te geven over een fenomeen als Jiskefet."

Na enige vertraging verschijnt de encyclopedie in december, inclusief een label met de tekst "ongeautoriseerd". Dit om te voorkomen dat er een flinke dwangsom moet worden betaald.

De zaak kwam vorige week voor de rechter, die bepaalde dat de sticker alsnog verwijderd moet worden. Het besluit zorgt voor boosheid onder makers Koch en Romeyn. Ze vinden het arrest onvoldoende onderbouwd en het hof is naar hun mening ten onrechte voorbijgegaan aan een aantal punten.

"Jiskefet heeft deze zaak niet alleen gevoerd voor zichzelf, maar ook om een principieel punt te maken voor andere kunstenaars en artiesten die worden geconfronteerd met commerciële partijen die meeliften op de bekendheid en verkoopbaarheid van hun werk", aldus hun advocaat.

Het tweetal overweegt nu naar de Hoge Raad te stappen zodat het besluit mogelijk herzien wordt. Zo komt er aan de wel-of-geen-stickerzaak voorlopig nog geen eind.


Lees meer over:

Boeken

Aanbevolen artikelen