Vincent van Gogh schilderde zijn laatste meesterwerk Boomwortels in 1890 op een heuvelrand in de plaats Auvers-sur-Oise, zo is recentelijk ontdekt door het Institut Van Gogh. Experts vermoeden dat de schilder kort na het afronden van dit schilderij zelfmoord heeft gepleegd.

De ontdekking werd gedaan door Wouter van der Veen, werkzaam als wetenschappelijk directeur bij het instituut. Hij stuitte per toeval op een ansichtkaart van het Franse dorpje, die stamt uit het begin van de twintigste eeuw.

Op de kaart was onder andere een met boomstammen en wortels begroeide heuvelrand afgebeeld. Van der Veen liet dit zien aan twee onderzoekers van het Van Gogh Museum en een specialist van historische bossen. Op basis van Van Goghs werkwijze en de vergelijking tussen Boomwortels, de ansichtkaart en huidige staat van de heuvelrand concluderen de experts dat Van Gogh zijn schilderij op deze locatie heeft gemaakt.

"Alles wat in dit enigmatische schilderij te zien is, vindt een verklaring aan de hand van wat op de ansichtkaart en ter plekke kan worden geconstateerd: de vorm van de heuvelrand, de wortels, hun onderlinge verhoudingen, de samenstelling van de grond en de aanwezigheid van een steile kalksteenwal", vertelt Van der Veen. "De locatie komt tevens overeen met Van Goghs gewoonte om motieven uit zijn onmiddellijke omgeving vast te leggen."

De gevonden ansichtkaart van het Franse dorp, zo'n tien tot twaalf jaar uitgebracht nadat Van Gogh overleed. De kaart is gecombineerd met het schilderij Boomwortels. (Beeld: Arthénon)

'Bracht laatste streken eind middag aan'

Het was al bekend dat Van Gogh de laatste zeventig dagen van zijn leven doorbracht in Auvers-sur-Oise. Hij overleed in juli 1890 aan de gevolgen van een zelfmoordpoging. Volgens Van der Veen gebeurde dit kort na het afronden van het schilderij.

"Het zonlicht dat Van Gogh schilderde, geeft aan dat de laatste penseelstreken aan het einde van de middag zijn aangebracht, wat informatie verschaft over de indeling van deze dramatische dag, die eindigde met zijn fatale zelfverwonding."

Van der Veen reisde na de lockdown in Frankrijk naar de heuvelrand om deze te bekijken. De grootste boomstronk, die ook in het schilderij te zien is, is nog steeds zodanig herkenbaar. De plek is gewoon te bezichtigen door omwonenden en toeristen.

Boomwortels, te bezichtigen in het Van Gogh Museum. Het abstracte werk is met olieverf gemaakt.

Denk jij aan zelfdoding? Je bent niet alleen. Neem contact op met 113 Zelfmoordpreventie via www.113.nl of bel 113 (lokaal tarief) of 0800-0113 (gratis).