Jelka van Houten zet, sinds ze onderzoek deed voor de voorstelling De Verleiders Female, vraagtekens bij de gezondheidszorg die vrouwen krijgen.

"Ik ben een zorgpremieslurper", aldus de 41-jarige Van Houten in gesprek met de Volkskrant. "Ik ben iemand die nou eenmaal veel in aanraking komt met de gezondheidszorg, die haar hele leven al medicatie krijgt. Waarbij ik inmiddels denk: klopt het wel?"

Van Houten las zich in voor haar rol in De Verleiders Female, die na zes edities met een mannelijke cast over thema's als verleiding en hebzucht nu voor het eerst wordt uitgevoerd met alleen vrouwen. Ze kwam erachter dat vrouwen weliswaar een drie jaar hogere levensverwachting hebben dan mannen, maar gemiddeld vijf jaar langer doorbrengen in slechte gezondheid.

"Statistisch gezien zijn 'we' dus vaker ziek", gaat Van Houten verder. "Maar is dat een vrouwending, of krijgen vrouwen dingen toegediend die voor hen helemaal niet geschikt zijn? We lazen dat er heel lang nauwelijks - of niet degelijk genoeg - onderzoek is gedaan op een vrouwenlichaam. Dat is ook een geldkwestie. Een mannenlijf leent zich makkelijker voor onderzoek omdat het niet onderhevig is aan hormoonschommelingen. Wij zijn een duurder onderzoeksobject, want minder stabiel. Dus er is gekozen: we gaan het op mannen testen. Punt."

'Medische wereld was natuurlijk lang een mannenbolwerk'

"De medische wereld was natuurlijk lang een mannenbolwerk. Mannen bepaalden de onderzoeksgebieden", aldus Van Houten. "Het kan maar zo dat er echt een male gaze op zat, een fixatie op hun eigen sekse. Typisch voorbeeld: ik heb een grote buikoperatie gehad, waarbij ik fysiek letterlijk ben dichtgenaaid als man. Vierkant, zeg maar. Maar ik heb wel heupen, dus ik heb hier, kijk, een soort coupnaden die niet helemaal lekker zijn, hier zit het vel echt raar."

In De Verleiders Female begint Van Houten haar monoloog met een verwijzing naar Slikken en Stikken, de Verleiders-voorstelling uit 2016. Daarin werd gesteld dat het merkwaardig is dat mannen evenveel zorgpremie betalen als vrouwen, terwijl die laatsten veel meer zorg genieten. Van Houten: "De vraag die hier had moeten worden gesteld, is: waarom dan? Hoe komt het dat vrouwen in die situatie zitten? Ik merkte dat ik hier echt op aanging."

De Verleiders Female gaat op 6 november in première. Een belangrijk thema in de voorstelling is gezondheidszorg. De tournee van de voorstelling duurt tot 28 februari.