Boekrecensie: Victoria Clark & Melissa Scott - Dineren met dictators

'Staatshoofden' die mensenvlees eten - over de gektes en eetgewoonten van 26 tirannen uit de 20ste eeuw verdeeld over vijf continenten.
BEOORDELING

Er zit een discrepantie in dit (kook)boek, want vaak vergaat je de eetlust bij de opsomming van de perverse fratsen van totalitaire heersers. 

Zo liet het Afrikaanse staatshoofd Francisco Macías Nguema (Equatoriaal-Guinee) 150 tegenstanders in een stadion door als Kerstman verklede soldaten ombrengen, terwijl Those Were the Days van Mary Hopkin door de luidsprekers klonk.

Lachwekkend was de grootheidswaan van Mobutu van Congo, die eiste dat elke nieuwsuitzending begon met beelden van hoe hij uit de hemel neerdaalde.

Eigen hoofdstuk

Iedere dictator in dit boek heeft een eigen hoofdstuk, ingeleid met een compacte schets van enkele pagina's die een beeld geven van de man zelf, v.v. foto's en illustraties. Gevolgd door de persoonlijke levensstijl - die vaak hand in hand ging met hun krankzinnige bewind - en hun eetgewoontes, met opmerkelijke onderlinge contrasten.

Zo waren António Salazar van Portugal en Benito Mussollini van Italië bij het ascetische af wat hun eten betrof, terwijl Stalin dusdanig excessieve banketten gaf, dat zijn gasten door de drank bezweken. Zelfs Churchill, die erom bekend stond op dat gebied zijn mannetje te staan, kreeg hoofdpijn.

Kannibalisme

Bij de Afrikaanse dictators komt het kannibalisme ter sprake. Zoals bij Jean-Bédel Bokassa van de Centraal-Afrikaanse Republiek, die zich liet kronen als een Napoleon. Tegen de Franse minister, die bij de protserige ceremonie aanwezig was, zei de dictator na het banket: "U hebt het niet gemerkt, maar u hebt net mensenvlees gegeten." Voor de dictator, behorende tot de kannibalenstam M'baka, was dit heel normaal. Wellicht ter compensatie wordt Bokassa's hoofdstuk met een vegetarisch spinazierecept afgesloten.

Ook Idi Amin was afkomstig van een kannibalistische stam (de Kakwa). Als zijn waanzin - ook wel toegeschreven aan hersenbeschadiging door syfilis - niet met zoveel onaanvaardbare wreedheid gepaard ging, zou hij een kolderiek figuur zijn.

Bezeten van het Britse vorstenhuis verzocht hij ooit de Engelse koningin om hem haar slipjes op te sturen; aan zijn verzoek om de Schotten te steunen in hun onafhankelijkheidsstrijd werd geen gehoor gegeven. Omdat Amin veertig sinaasappelen per dag at, had hij de bijnaam Mister Jaffa.

Vegetariër

Grossierend in weetjes (Stalins kok was Poetins grootvader) wordt de mythe dat Hitler een vegetariër was, in dit boek ontkracht. Zo was Hitler dol op duif gevuld met lever en zijn favoriete recept is afkomstig uit de keuken van een Hamburgs hotel, petits poussins à la Hambourg. De (Britse) kokkin van het hotel wordt in dit boek geciteerd: "[...] het interesseert u misschien te weten dat de heer Hitler, die vaak in het hotel kwam eten, er verzot op was."

Er wordt her en der gesmokkeld met favoriete recepten, want vaak zijn ze ook georiënteerd op een traditionele schotel of afgeleid van geruchten rondom de dictators. Niettemin is dit boek een verzorgde, vlot geschreven verzameling smeuïge vignetten van de grootste en gevaarlijkste dwazen van de twintigste eeuw.

Ernstige paranoia

Een greep uit de gektes van de dictators die in dit boek aan de orde komen: seks-, drugs- en alcoholverslaving, psychoses, grootheidswaan, obsessieve angst voor oud of ziek worden, spilzucht, sociopathie, door krankzinnigheid gedreven wreedheden, agorafobie. En om binnen het thema te blijven: ernstige paranoia, zodat ze bijna allemaal bang waren voor voedselvergiftiging.

Overige dictators in deze uitgave: Francisco Franco van Spanje, Josip Tito Bros van Joegoslavië, Erich Honecker van de Duitse Democratische Republiek, Nicolae Ceausescu van Roemenië, Saddam Hoessein van Irak, Moeammar al-Khaddafi van Libië, Hastings Kamuzu Banda van Malawi, Mengistu Haile Mariam van Ethiopië, Kwame Nkrumah van Ghana, Mao Zedong  van China, Ferdinand Marcos van de Filipijnen, Pol Pot van Cambodja, Saparmurat Niyazov van Turkmenistan, Kim Jong-Il van Noord-Korea, Rafael Trujillo van de Dominicaanse Republiek, Papa Doc van Haïti, Alfredo Stroessner van Paraguay, Fidel Castro van Cuba.  

Uitgeverij Nieuw Amsterdam | Vertaling Jacques Meerman

Facebook & Twitter

Facebook & Twitter
Volg het nieuws van NU.nl/Entertainment ook op Facebook en Twitter

NUshop

Tip de redactie