Het Van Gogh Museum in Amsterdam stelde dit jaar een verbod in op het maken van foto's met smartphones en tablets. De actie krijgt geen navolging: veel musea moedigen het maken van foto's juist aan. 

Mensen klaagden over de 'smartphoneterreur' - ze konden de beroemde schilderijen amper meer zien. Het museum heeft daarom een fotografieverbod ingesteld in de zalen. Bezoekers mogen alleen op speciale fotoplekken - met een uitvergrote replica van een schilderij van Van Gogh op de achtergrond - hun mobieltje tevoorschijn halen.

''Het werkt'', aldus een zegsman. ''Mensen houden zich er keurig aan.'' Maar de actie krijgt echter geen navolging. Sommige kunstmusea juichen het zelfs toe als bezoekers een foto maken van een kunstwerk.

Herinnering

Het Mauritshuis in Den Haag heeft het fotoverbod losgelaten na de heropening in juni. ''De reacties hierop zijn positief’’, laat een woordvoerster weten. ''We hebben veel bezoekers uit het buitenland en die vinden het prettig als ze een foto kunnen maken als herinnering voor thuis.''

Voor Rembrandts Nachtwacht in het Rijksmuseum in Amsterdam is het soms extreem druk, maar fotograferen zonder flits mag. ''Dat staat buiten kijf'', verklaart een woordvoerster. ''De enige regel is dat je anderen niet tot last mag zijn. Dat staat ook in de bezoekersregels.''

Reguleren

Beveiligers moeten af en toe in actie komen als bezoekers het beroemde schilderij alleen nog maar via drie iPads en twee telefoons kunnen zien.

''We willen het een beetje reguleren, zodat mensen er prettig kunnen vertoeven. Niet om het fotogedrag te beïnvloeden.'' Het Rijks verbaast zich wel. ''Op onze website bieden we beeldmateriaal aan in de hoogste resolutie en we verkopen de mooiste ansichtkaarten.''

Publiciteit

Boijmans van Beuningen in Rotterdam moedigt het aan. ''We vinden het heel leuk als mensen foto's nemen'', zegt hoofd tentoonstellingen Cathy Jacob. ''Het levert positieve publiciteit op, omdat het mensen het op Facebook zetten en anderen dat weer liken. Het past bij de huidige tijd: de hele maatschappij zit vol met beeldcultuur.''

Alleen bij sommige tentoonstellingen moet het museum verbodsbordjes neerzetten. Bij de expositie rond Brancusi en Rosso eerder dit jaar wilde de helft van de bruikleengevers niet dat hun werken werden gefotografeerd.

Anne Frank Huis

Het Anne Frank Huis in Amsterdam is een van de weinige plekken waar de directie vasthoudt aan een fotoverbod. ''We willen dat de emotionele beleving in het huis voorop staat'', legt een zegsvrouw uit. ''We hebben het weleens gehad over het loslaten van het verbod, maar het speelt niet enorm. De bezoekers zijn geroerd door wat ze zien.''