Kunst is er in de Nederlandse musea in vele soorten en maten. In samenwerking met Museumtijdschrift presenteert NU.nl iedere maand de leukste tips.

December biedt voor elk wat wils. Niet te missen zijn de spectaculaire projecties van de Amerikaanse kunstenaar Tony Oursler in de Oude Kerk in Amsterdam en de jaren van de figuratie, van Kazimir Malevich, in het Drents Museum Assen.

Ook de tentoonstelling Hollanders van de Gouden Eeuw met zeventiende-eeuwse groepsportretten in de Hermitage Amsterdam is een aanrader. Naast deze grote tentoonstellingen, zijn er tal van kleinere de moeite waard.

Breitner in Amsterdam - Impressies van de stad – T/m 1 februari, Stadsarchief Amsterdam, Amsterdam
"Wat een beweging, wat een kleur!", merkte George Hendrik Breitner (1857-1923) op toen hij eens in Amsterdam naar bouwvakkers stond te kijken. De uitgebreide stadsvernieuwing en het leven op straat waren voor de schilder een grote inspiratiebron. Aan zijn schilderijen gingen talloze schetsen en foto’s vooraf. Deze zijn nu te zien in het Stadsarchief, soms in combinatie met het geschilderde resultaat. De schetsen tonen goed Breitners snelle, trefzekere observaties: van voorbijgangers, een straatje of een gevel. Bijzonder leuk zijn Amsterdamse filmbeelden uit 1900-1920, evenals Breitners Gezicht op de Dam (1895-98) in het Amsterdam Museum nu voorzien van geluidsreconstructies. Het is alsof Breitner elk moment in het straatbeeld kan opduiken.

Meer over Breitner in Amsterdam
 

Op de thee bij de prinses - Vaste opstelling, Rijksmuseum, Amsterdam
Na een uitvoerige restauratie is het Chinese lakkabinet terug in het Rijksmuseum en opnieuw te bewonderen. De verfijnde kamerdecoratie werd in 1695 voor prinses Albertine Agnes van Nassau geïnstalleerd in het stadhouderlijk hof in Leeuwarden en bestaat uit buitengewoon kostbare lakpanelen. Of je speciaal voor de lakkamer uit Heerlen of Delfzijl naar Amsterdam moet komen? Misschien niet. Maar als een bezoek aan de pas heropende Philips-tentoonstellingsvleugel van het Rijksmuseum toch op het programma staat, loop dan even langs. Stel je eens voor in die kleine ruimte: een stuk of wat zeventiende-eeuwse in ruches geklede en geblankette dames en gedistingeerde heren met hoge allongepruiken die deftig op elkaar gepropt theedrinken. Een mooi ongerijmd beeld, toch?

Meer over Op de thee bij de prinses
 

The Vincent Award - T/m 1 februari, Museum voor Actuele Kunst GEM, Den Haag
Le Clash (2010) van de Frans-Albanese kunstenaar Anri Sala (1974) is een melancholieke weergave van het dilemma waar veel Oost-Europeanen voor staan: weggaan of blijven? Zijn videotweeluik, dat ook het werk Tlatelolco Clash omvat, leverde hem terecht de Vincent Award 2014 op maar ook het werk van de andere genomineerden voor de tweejaarlijkse, Europese kunstprijs is van hoge kwaliteit en een bezoek aan GEM waard. Alleen dat van Manfred Pernice mist zeggingskracht en sfeer. In de donkere ruimte met de geluidsinstallatie van Willem de Rooij daarentegen waan je je tussen sledehondengehuil op een verlaten poolvlakte. Pierre Huyghes film biedt door vermenging van fictie en werkelijkheid een ironische kijk op onze fascinatie met natuurdocumentaires. Actueel en krachtig is ook Gillian Wearings film over de gevolgen van pesten.

Meer over The Vincent Award
 

Vivian Maier - Street Photographer - T/m 27 januari, FOAM, Amsterdam
Ze kijken vaak verrast, geïrriteerd of betrapt, de mensen die door Vivian Maier (1926-2009) op straat in New York en Chicago werden gefotografeerd. Geweldige portretten zitten erbij, van chique geklede societydames tot verloren ogende zielen. Sterk zijn ook haar foto’s van kinderen. Zelfportretten maakte ze meestal van haar reflectie in etalageruiten en spiegels, wat de ongrijpbaarheid van deze mysterieuze nanny onderstreept. Maar haar foto’s en films geven een prachtig tijdsbeeld, vooral van de jaren vijftig en zestig. Uit Maiers enorme archief toont Foam een indrukwekkende selectie die naar meer doet verlangen. De documentaire Finding Vivian Maier is overigens niet in Foam te zien, wel op dvd verkrijgbaar in de museumwinkel.

Meer over Vivian Maier