Gemeenten kunnen vanaf half februari beginnen met het uitdelen van zelftests en mondneusmaskers aan mensen met lage inkomens. Het vorige kabinet had de gratis hulpmiddelen in november vorig jaar al toegezegd.

Volgens de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) zaten gemeenten vervolgens maanden te wachten om aan de slag te kunnen. Donderdag heeft het ministerie van Volksgezondheid bekendgemaakt dat de gratis zelftests en mondkapjes eraan komen.

Gemeenten ontvangen binnenkort een bericht van het ministerie met informatie over hoe ze de hulpmiddelen kunnen bestellen en wanneer die geleverd worden. Overigens waren Amsterdam en Rotterdam deze week al begonnen met het uitdelen van gratis hulpmiddelen aan inwoners met een kleine portemonnee.

In totaal gaat het om tien miljoen zelftests en tien miljoen chirurgische mondneusmaskers van het type II. Gemiddeld gaat het om grofweg zes zelftests en zes mondneusmaskers per persoon, aldus het ministerie. Er zit een maximum aan de hoeveelheid middelen die gemeenten kunnen bestellen.

De hulpmiddelen zullen vanaf half februari te verkrijgen zijn bij onder meer voedselbanken en afdelingen van het Leger des Heils. Ook welzijnsorganisaties, gemeentelijke loketten en sociale distributiecentra helpen bij de verspreiding.

OMT adviseerde gratis zelftest voor iedereen

Daarnaast heeft het ministerie dertig gemeenten aangewezen met wijken waarin de vaccinatiegraad achterloopt en het aantal besmettingen relatief groot is.

Het gaat deels om buurten in grote steden als Amsterdam, Rotterdam en Den Haag, maar vooral ook om minder stedelijke gemeenten buiten de Randstad, waaronder Urk, Tholen en Vaals. Deze gemeenten mogen samen nog eens 5,5 miljoen zelftests en 5,5 miljoen mondneusmaskers uitdelen, ook aan mensen die geen laag inkomen hebben.

Het Outbreak Management Team (OMT) had aangeraden om zelftests voor iedereen gratis beschikbaar te maken. In het laatste advies werd dat aangeraden op "gedragswetenschappelijke" gronden. Het idee is dat op die manier een drempel om vaker te testen wordt weggenomen.

Toch zei minister van Volksgezondheid Ernst Kuipers woensdag al dat het kabinet niet bereid is om gratis mondkapjes en tests voor iedereen beschikbaar te stellen. "Wij beschouwen dit niet als een publieke voorziening."