Verschillende dovenorganisaties zijn ondanks enkele aanpassingen nog altijd niet tevreden met de nieuwe opzet van de coronapersconferenties, zeggen ze in gesprek met NU.nl. In reactie op eerdere kritiek wordt nu tegelijkertijd met de uitzending op NPO1 een aangepaste versie uitgezonden op het themakanaal NPO Politiek en Nieuws. Maar veel doven hebben dat kanaal niet in hun zenderpakket, omdat er soms extra voor moet worden betaald.

Ook hebben doven het gevoel niet gelijkwaardig te zijn aan mensen die wél kunnen horen. "Mensen die kunnen horen kunnen kiezen tussen NPO1, SBS6, RTL 4, maar wij niet. Dat is niet gelijkwaardig", zegt Sarah Muller van het Nederlands Gebarencentrum. "Het beeld is nu inderdaad groter, maar dove mensen worden verwezen naar een andere zender. Dat geeft toch een beetje het idee: je hoort er niet bij."

Ook Dovenschap is van mening dat dove mensen als een "niet zo belangrijke groep" opzij worden gezet, zegt Jos de Winde, ambassadeur Toegankelijkheid bij de belangenorganisatie. "We hadden na de persconferentie van 14 januari juist bij het ministerie aangegeven om niet uit te wijken naar een themakanaal, omdat dat niet voor iedereen te bereiken is."

Op de reguliere zenders is de tolk nog altijd in postzegelformaat in de rechterhoek van het scherm te zien. Minister Ernst Kuipers (Volksgezondheid) koos voor de nieuwe opzet zodat hij op een scherm grafieken kan laten zien. Maar juist die powerpointpresentatie zorgde nu voor problemen op het themakanaal, zegt De Winde. "Die was slecht te zien en maakte het schakelen tussen de grafieken en de tolk lastig."

Volgens Muller levert het verplaatsen van de persconferentie naar het themakanaal ook veel problemen op voor oudere doven. "Zij weten bijvoorbeeld kanaal 83 niet te vinden of ze weten niet bij welke provider. Het is allemaal erg omslachtig en kost veel meer moeite."

Persconferentie in nieuwe stijl: voor deze vorm koos Kuipers
208
Persconferentie in nieuwe stijl: voor deze vorm koos Kuipers

Organisaties willen tolk terug in het midden

Dovenschap verzocht eerder bij het ministerie om de oude opzet terug te halen, waarbij de tolk tussen de minister en premier staat. "Omdat hiermee wordt voldaan aan de algemene toegankelijkheid én aan het gegeven dat de dovengemeenschap niet iets is wat apart kan worden gezet", aldus De Winde. Ze is van mening dat er voldoende technische mogelijkheden zijn om de tolk "rechtstreeks en adequaat" in beeld te brengen.

Muller van het Nederlands Gebarencentrum vraagt zich bovendien af of die grafiek van Kuipers wel van dermate toegevoegde waarde is om er de tolk voor te verplaatsen. "Hoe vaak gebruikt Kuipers nou die monitor? In totaal is het misschien één minuut. Ik zou liever zien dat hij die als postzegel in beeld brengt en dan kan de tolk weer in het midden. Dan draaien we het om."

Meerdere organisaties binnen de dovengemeenschap uitten twee weken geleden al hun ongenoegen over de nieuwe opzet van de coronapersconferentie. Het ministerie van Justitie en Veiligheid zei daarop in overleg te gaan met deze organisaties. De Winde van Dovenschap zegt dat de belangenorganisatie open blijft staan voor overleg met het ministerie.

Zowel Dovenschap als het Nederlands Gebarencentrum hoopt dat de oude situatie terugkomt. "Alles was optimaal. We willen niet alleen maar kritiek geven, maar willen juist zorgen dat het voor iedereen goed geregeld is. Dove mensen worden vaak vergeten", besluit Muller.

Op televisie is de gebarentolk verplaatst naar een postzegel rechts onderin.

Op televisie is de gebarentolk verplaatst naar een postzegel rechts onderin.
Op televisie is de gebarentolk verplaatst naar een postzegel rechts onderin.
Foto: Screenshot YouTube/Rijksoverheid