RIVM-topman Jaap van Dissel benadrukte zaterdag dat het nog te vroeg is om het coronavirus een griep te noemen. Ook minister Ernst Kuipers (Volksgezondheid) zei dinsdag dat die benaming voorbarig is. Specialisten die NU.nl sprak zijn het daarmee eens, maar voorwaarden om het coronavirus weg te zetten als een soort griep zijn al globaal te geven.

Veel natuurlijke immuniteit, een hoge vaccinatiegraad en een minder ziekmakend verloop van een coronabesmetting zijn voorwaarden om het virus enigszins gelijk te stellen aan de griep, zegt Frits Rosendaal, epidemioloog van het Leids Universitair Medisch Centrum (LUMC).

"Er zijn heel veel dingen die we niet weten", voegt de epidemioloog daaraan toe. "Is bijvoorbeeld de minder ziekmakende omikronvariant van het coronavirus de laatste mutatie? Zelfs binnen de omikronvariant hebben we al met mutaties te maken."

Volgens Rosendaal weten we nu nog onvoldoende over de bescherming die vaccinatie op de lange termijn geeft tegen de omikronvariant. Ook over de seizoenseffecten van deze besmettelijke variant van het coronavirus en gevolgen op de lange termijn, zoals langdurige covid, zou nog te weinig bekend zijn.

'Goed teken dat er veel ongeregistreerde coronagevallen zijn'

"We weten ook niet hoeveel mensen wel besmet zijn geraakt met de omikronvariant maar dermate weinig klachten hadden dat ze geen coronatest hebben gedaan", zegt Rosendaal. Veel van deze zogenoemde asymptomatische coronagevallen zijn volgens de epidemioloog juist een goed teken als het gaat om een toekomst waarin corona te vergelijken is met het influenzavirus.

Het influenzavirus, 'de griep', zorgt ieder najaar voor oversterfte en meer ziekenhuisopnames. De zorg en de maatschappij raken er niet door ontwricht. Rosendaal denkt dat we in de toekomst ook ieder jaar op die manier te maken krijgen met het coronavirus. Wanneer dat precies zal zijn, durft hij niet te zeggen. "De komende maand kun je best goed voorspellen, over twee jaar is het moeilijker."

Omdat de vaccinatiegraad hoog is en ook steeds meer mensen een boosterprik hebben gekregen, is het volgens de epidemioloog onwaarschijnlijk dat volgende coronagolven heviger zullen zijn. "Alles verzet zich tegen dat scenario."

'Structureel meer zorgcapaciteit nodig voor combinatie corona en griep'

Kinderarts en epidemioloog Patricia Bruijning van het UMC Utrecht is het eens met de globale voorwaarden die Rosendaal stelt. Ze voegt eraan toe dat de zorg in de wintermaanden structureel voorbereid moet zijn op een toename van zowel corona- als griepgevallen. "Het zal hollen of stilstaan zijn", voorspelt Bruijing. "Ieder jaar komen de ernstige griepgevallen tegelijk". Volgens Bruijing zal dat ook met corona het geval zijn.

Om de druk op de zorg in de toekomst niet toch te laten oplopen, denkt Bruijing dat het nodig zal zijn om kwetsbare groepen regelmatig te blijven boosteren tegen het coronavirus. Welke mensen precies tot die groepen behoren en hoe vaak ze een boosterprik moeten krijgen, moet nog blijken uit verder onderzoek.

Volgens Bruijning is het waarschijnlijk dat het coronavirus blijft muteren en er nieuwe varianten zullen ontstaan. Of die meer of minder ziekmakend zullen zijn dan hun voorgangers is niet op voorhand te zeggen. "Naarmate we meer en bredere immuniteit opbouwen door het doormaken van een combinatie van natuurlijke infecties en vaccinaties zullen de effecten van deze nieuwe varianten vermoedelijk wel veel minder ontwrichtend zijn op de samenleving."