Experts voorspellen dat door de grootschalige verspreiding van omikron een groot risico ontstaat op nieuwe en succesvollere coronavirusvarianten. Daarbij bestaat de kans dat de opvolger van omikron ziekmakender is, zeggen ze tegen AP News.

Tot nu toe wijst onderzoek uit dat omikron milder is dan haar voorganger, de deltavariant. Maar dat biedt geen garantie voor toekomstige soorten. Het coronavirus zelf heeft er geen baat bij om ongevaarlijker te worden, vertelt viroloog aan de Johns Hopkins University Stuart Campbell Ray aan AP News. "Ik denk niet dat we er zeker van kunnen zijn dat het virus minder dodelijk wordt".

Experts zeggen dat virussen minder goed verspreiden wanneer ze de dragers ervan snel doden. Toch zijn er ook virussen die niet afnemen in dodelijkheid. Ray geeft als voorbeeld dat een virus zich ook goed verspreidt wanneer besmette mensen in eerste instantie slechts milde symptomen hebben, elkaar besmetten, en daarna pas ernstigere klachten krijgen die mogelijk tot de dood leiden.

Wat is een virusvariant?

  • Virusvarianten zijn succesvolle kopieën van het virus die er iets anders uitzien dan het origineel. Hoe vaker een virus zich vermenigvuldigt, hoe groter de kans dat er een foute kopie tussen zit. Sommige kopieën blijken beter te zijn dan het origineel. Zo kon de omicronvariant zich sneller verspreiden en bleek het beter bestand te zijn tegen afweerstoffen dan de deltavariant.

Vaccinatiegraad ligt te laag om opkomst van mutanten in te dammen

Een hogere vaccinatiegraad en coronamaatregelen zoals mondkapjes zijn noodzakelijk om het ontstaan van nieuwe coronavirusvarianten te voorkomen, zeggen de experts tegen AP News. Wanneer er wereldwijd zo weinig mensen gevaccineerd zijn als nu het geval is, is het wachten op een volgende 'succesvolle' mutatie.

Volgens WHO-directeur Tedros Adhanom Ghebreyesus hangt de bescherming tegen nieuwe, gevaarlijkere varianten af van de vaccinatiegelijkheid onder landen. Ghebreyesus wil dat over een half jaar 70 procent van de bevolking is gevaccineerd, in elk land.

Op dit moment zijn er landen waar minder dan een kwart van de inwoners gevaccineerd is, blijkt uit cijfers van de Johns Hopkins University. Onder andere delen van Latijns-Amerika, Azië en de Verenigde Staten zijn broedplaatsen voor nieuwe varianten, schrijft AP News.

Louis Mansky, viroloog aan de Universiteit van Minnesota, stelt dat met de huidige vaccinatiegraad het virus de controle houdt over wat er hierna gebeurt.

Lange aanwezigheid van het virus in het lijf is gunstig voor mutaties

Een lichaam met een verminderd immuunsysteem zal er langer over doen om het virus eruit te werken, waardoor het virus de tijd heeft om zich te muteren. Ray: "Langdurige infecties lijken de meest geschikte broedplaatsen te zijn voor nieuwe varianten."

Door de rappe omikronverspreiding wereldwijd hangt het virus in veel lichamen rond, waar het zichzelf vermenigvuldigt. "Over het algemeen geldt: hoe meer een virus circuleert, hoe meer varianten er kunnen ontstaan", zei viroloog Coretta van Leer van de Rijksuniversiteit van Groningen eerder tegen NU.nl. "Een virus muteert in het wilde weg. Een virus heeft geen brein. Het succesvolste virus is het virus dat zich verspreidt."

Volgens de WHO steeg het aantal positieve coronatests wereldwijd met 55 procent in de week van 3 tot 9 januari. In totaal zijn er toen 15 miljoen nieuwe coronagevallen geteld.

Hoe de coronavirusvariant omikron werd ontdekt
113
Hoe de coronavirusvariant omikron werd ontdekt