Burgemeesters in het Veiligheidsberaad hebben in een verklaring sportscholen en horecagelegenheden gewaarschuwd, nadat de ondernemers acties hadden aangekondigd omdat hun zaken voorlopig gesloten moeten blijven. "Zolang de huidige maatregelen gelden, worden deze ook gehandhaafd", aldus het Veiligheidsberaad.

Dat wil niet zeggen dat de burgemeesters de acties van ondernemers niet begrijpen. Het Veiligheidsberaad erkent de "moeilijke situatie" van ondernemers en stelt dat de eerstvolgende versoepelingen betrekking op buitenruimtes moeten hebben in plaats van op binnenruimtes. "Dat hebben wij ook aangegeven bij het kabinet. Er is heel veel behoefte aan versoepelingen."

Een groep van 65 afdelingen van de Koninklijke Horeca Nederland (KHN) riep donderdag ondernemers op hun terrassen volgende week te heropenen. Eet- en drinkgelegenheden moeten vanwege de lockdown gesloten blijven, maar volgens de actiegroep is die regel onzinnig voor buitenruimtes.

De welbekende druppel die de emmer deed overlopen, zouden de beelden van overvolle parken van de afgelopen dagen zijn geweest. "Amper tot geen handhaving maar wel volle parken door het hele land", zegt initiatiefnemer en horecaondernemer Johan de Vos daarover. De ondernemers benadrukken de basisregels, zoals onderling minstens 1,5 meter afstand houden, te respecteren.

De actie komt niet rechtstreeks vanuit KHN, maar de brancheorganisatie heeft wel begrip voor de actie van zijn afdelingen. "Het is een duidelijk signaal naar Den Haag en dat ondersteunen we volop", zegt de vereniging in een mededeling. KHN zit donderdag samen met demissionair minister Bas van 't Wout en demissionair staatssecretaris Mona Keijzer (allebei Economische Zaken).

Ook een groep sportschoolhouders voert actie. Meer dan 150 clubs zouden zich bij de Vereniging van Exclusieve Sportcentra (VES) hebben aangemeld om zaterdag "geheel volgens de regels van het RIVM" in kleine groepjes buiten te sporten. De sportscholen willen daarmee "een vuist maken" voor de leden.

Burgemeesters vinden dat op korte termijn meer mogelijk moet zijn

Op korte termijn zou er meer mogelijk moeten zijn, redeneren de burgemeesters met het oog op de voortgang van het vaccinatieprogramma. Demissionair minister van Volksgezondheid Hugo de Jonge was dinsdag terughoudender. Volgens de bewindsman moeten nog veel meer prikken worden gezet voordat dusdanig veel mensen zijn gevaccineerd dat het risico van het virus beheersbaar blijft.

De Jonge verwacht daarom pas in het tweede kwartaal van het jaar grootschalige versoepelingen te kunnen doorvoeren.

Het ministerie van Justitie en Veiligheid weigerde donderdag op de voorgenomen openingen in te gaan. Volgens een woordvoerder ligt de handhaving van de maatregelen bij lokale autoriteiten. "De regels zijn helder."

Burgemeesters worstelen met wensen van ondernemers

Diverse burgemeesters hebben al laten weten actief te zullen handhaven. Zo reageerde burgemeester Eric van Oosterhout van de gemeente Emmen dat hij "niet kan toestaan dat ondernemers coronaregels aan hun laars lappen". Van Oosterhout herhaalde ook dat handhavers boetes van 4.000 euro kunnen uitdelen.

Hij sprak donderdagochtend met 140 winkeliers die hadden aangekondigd hun filialen te openen uit onvrede met het coronabeleid van het kabinet. Het gesprek zou de ondernemers niet op andere gedachten hebben gebracht.

Andere burgemeesters, zoals Paul Depla van Breda en Pieter Broertjes van Hilversum, willen meedenken met ondernemers om te bekijken wat er buiten mogelijk is. "We kunnen niet aan de gang blijven met verbieden en gebieden. Het terrasseizoen gaat echt binnen een paar weken van start, dat houden we niet tegen."

Politiebond begrijpt de actie

De politiebond heeft begrip voor de plannen. "Uiteraard gaat de politie handhaven als terrassen op illegale wijze openen, maar we snappen de oproep van Koninklijke Horeca Nederland heel goed", zegt voorzitter Jan Struijs van de Nederlandse Politiebond donderdag na overleg met een aantal burgemeesters.

"Door het mooie weer is sprake van toenemende drukte in parken en op stranden. Mensen komen bij elkaar, met grote drukte tot gevolg. De horecabedrijven willen de terrassen gereguleerd openen, met inachtneming van de 1,5 meter. Dat verlicht voor de politie de druk op de handhaving", aldus Struijs. "Het geeft duidelijkheid. We zien nu een enorme toename van samenscholing, niet alleen in parken maar ook bij illegale feestjes in de duinen. Het is dan beter te reguleren. We vragen de burgemeesters daarnaar te kijken. Dat geeft ons meer lucht."