Het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS) en het RIVM dachten eind februari dat COVID-19 minder dodelijk was dan het griepvirus, zo meldt RTL Nieuws woensdag op basis van documenten van het ministerie van Justitie en Veiligheid die het nieuwsprogramma heeft opgevraagd op basis van de Wet openbaarheid van bestuur (Wob).

Het gaat om bijlagen van de Interdepartementale Commissie Crisisbeheersing (ICCb), de commissie die adviseert ter voorbereiding op mogelijke crises.

Op 26 februari wordt geschreven dat de mortaliteit van de griep hoger is dan die van COVID-19. Twee dagen later, op 28 februari, schrijft de ICCb dat het coronavirus erg veel gelijkenissen vertoont met het griepvirus.

Ook stelt de commissie de eerdere uitspraak bij en schrijft ze dat het sterftecijfer bij COVID-19 toch hoger ligt dan bij de griep. "Het sterftecijfer voor de gehele COVID-19-uitbraak ligt nu op ongeveer 2 procent. Dat is hoger dan de 0,5 tot 1 procent aan sterftegevallen bij de gewone griep."

Hierbij benadrukken de ambtenaren dat "een belangrijk deel van patiënten met milde klachten niet wordt getest" en daardoor niet in de statistieken verschijnen. "Het sterftecijfer ligt in de praktijk wellicht lager."

'Maatschappelijke onrust en druk op zorg zijn grote risico's'

Uit de documenten blijkt dat wordt getracht "grote onrust vanwege het virus" te voorkomen. Onder de ambtenaren bestaan zorgen over de snelle verspreiding van het virus en het feit dat er onder de bevolking nog geen immuniteit tegen het virus is. "Daardoor kunnen veel mensen tegelijk ziek worden."

Eind februari zag het ministerie de druk op de zorg die door een groot aantal besmettingen kon ontstaan als het grootste risico voor de Nederlandse veiligheid.

Toch communiceert het ministerie op dat moment dat mensen in Nederland die "verkouden zijn of longklachten hebben" niet bang hoeven te zijn dat ze het coronavirus hebben opgelopen. "Op dit moment is het (coronavirus, red.) nog niet hier vastgesteld. De kans is veel groter dat mensen gewoon griep hebben of een ander verkoudheidsvirus."

Mortaliteit van COVID-19 naar schatting hoger dan die van griep

Er zijn verschillende manieren om te berekenen hoe dodelijk een virus is. Je kunt bijvoorbeeld kijken naar het aantal mensen dat overlijdt nadat ze ziek zijn geworden van een virus. Maar je kunt ook kijken naar alle mensen die overlijden nadat ze het virus hebben opgelopen. Dat laatste noem je de IFR (infection fatality rate). Op dit moment schat het RIVM de IFR voor het coronavirus op ongeveer 1 procent.

De IFR voor griepvirussen die seizoensgriep veroorzaken, kan per seizoen en per land wat verschillen. Op basis van gegevens van het CDC (het Amerikaanse equivalent van het RIVM) wordt verwacht dat de IFR in het geval van de seizoensgriep ongeveer 0,05 procent is. Dat met de griepprik en eerdere infecties al deels immuniteit tegen griepvirussen is opgebouwd, is een nog belangrijker verschil tussen de seizoensgriep en COVID-19.

Volg de laatste ontwikkelingen rond het coronavirus in ons liveblog.