Het ministerie van Volksgezondheid (VWS) heeft in de afgelopen maanden veel te weinig ziekenhuisopnames van coronapatiënten gemeld, blijkt uit onderzoek van NU.nl. Het ministerie is daarom overgestapt op een nieuwe bron voor het aantal dagelijkse ziekenhuisopnames in het coronadashboard van de Rijksoverheid. Het gevolg is dat het aantal dagelijkse ziekenhuisopnames woensdag in één klap ruim is verdubbeld ten opzichte van dinsdag.

Het gemiddelde aantal patiënten dat per dag wordt opgenomen, is hierdoor binnen een dag opgelopen van 57 naar 134,3. En dat terwijl de signaalwaarde, die als een alarmbel functioneert, 40 is. Deze signaalwaarde is een van de belangrijkste indicatoren voor het kabinet om het risiconiveau van de corona-uitbraak in te schatten.

Voorheen gebruikte het dashboard open data van het Rijksinstituut van Volksgezondheid en Milieu (RIVM) die van de GGD's afkomstig zijn. Vanaf dinsdagavond gebruikt het controlemiddel gegevens van Stichting NICE (Nationale Intensive Care Evaluatie) voor het dagelijkse beeld van de ziekenhuisopnames. Volgens het ministerie van VWS geven de NICE-cijfers een "beter" en "actueler" beeld van de druk op de zorg.

De Rijksoverheid zette het dashboard begin deze zomer online. Uit berekeningen van NU.nl blijkt dat het RIVM tussen 1 juli en 13 oktober ruim vijftienhonderd ziekenhuisopnames doorgaf. Stichting NICE meldde in dezelfde periode ruim 3.380 nieuwe opnames. Dat zijn er ruim twee keer zoveel als het RIVM rapporteerde. Het gaat om een verschil van maar liefst 1.880 opnames in ruim drie maanden tijd. Gemiddeld gaat het om achttien COVID-19-patiënten per dag.

Hierbij gaat het om coronapatiënten op een verpleegafdeling. De opnames op de intensivecareafdelingen staan hier los van en worden apart vermeld.

Ziekenhuizen niet verplicht om gegevens met GGD te delen

Volgens het ministerie telt het RIVM, dat de gegevens van de GGD's dagelijks als open data publiceert, alleen de patiënten mee die vanwege COVID-19 in het ziekenhuis liggen. NICE telt volgens het ministerie ook ziekenhuispatiënten met COVID-19 mee die om een andere reden zijn opgenomen.

Volgens het RIVM kan het echter ook voorkomen dat iemand positief test, maar pas later in het ziekenhuis belandt. De GGD's hebben hier geen zicht op, aldus een woordvoerder. Bovendien hoeven ziekenhuizen hun opnamecijfers niet te delen met de GGD. Het RIVM stapte voor de wekelijkse updates over het coronavirus begin deze maand al over op data van Stichting NICE over het aantal ziekenhuisopnames.

De cijfers van Stichting NICE geven - in tegenstelling tot de GGD-cijfers - echter geen inzicht op regionaal niveau. Om de data van NICE te regionaliseren, moet volgens minister Hugo de Jonge (Volksgezondheid) "de juridische grondslag eerst goed geregeld worden", zo schrijft hij woensdag in een brief aan de Tweede Kamer.

Het ministerie van Volksgezondheid laat weten dat het kabinet voor het maken van het coronabeleid altijd naar allerlei databronnen heeft gekeken waaronder Stichting NICE. De suggestie dat het kabinet onzorgvuldig met de ziekenhuiscijfers zou zijn omgegaan, is onjuist, aldus het ministerie.