Het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM) heeft een mondkapjesadvies in de ouderenzorg stilzwijgend aangepast, bevestigt het RIVM na berichtgeving van Nieuwsuur. Aanvankelijk hoefden medewerkers geen mondkapjes te dragen als zij kort contact hadden met een patiënt, maar begin mei schreef het RIVM toch op dat dit noodzakelijk was.

Normaliter vermeldt het RIVM altijd bij updates welke beleidsregels zijn aangepast. De aanpassing omtrent dit mondkapjesadvies is echter om onduidelijke redenen toentertijd niet benoemd op de website. Een woordvoerder zegt dat het om een menselijke fout gaat en dat het simpelweg is vergeten.

Nieuwsuur meldt echter ook dat belangrijke koepels in de ouderenzorg niet zijn geïnformeerd. Doordat betrokken partijen geen lucht kregen van de verandering, bleven medewerkers doorwerken zonder mondkapjes te gebruiken.

Het is niet duidelijk of zorgmedewerkers ziek zijn geworden na het volgen van het eerdere RIVM-advies, maar hoogleraar gezondheidsrecht Jaap Sijmons vertelt in gesprek met de NOS dat eventuele zieke medewerkers het instituut wel aansprakelijk kunnen stellen.

Opgestelde richtlijnen schreven namelijk mondkapjesadviezen voor op basis van veiligheid en niet van schaarste, waardoor medewerkers mogelijk misplaatst vertrouwen hadden in de overheidsregel, redeneert Sijmons.

Beleid werd opgezet in tijden van schaarste

Het eerste RIVM-advies werd opgesteld in tijden dat Nederland nog een schrijnend tekort aan mondkapjes had. Het beleid was daarom gericht op het neutraliseren of verminderen van de grootste besmettingsrisico's, waardoor - met die kennis in het achterhoofd - andere locaties en beroepsgroepen een urgenter mondkapjesadvies kregen.

Uit medisch onderzoek bleek dat er "een zeer kleine kans" was om op dergelijke momenten besmet te raken. Sindsdien is er geen medisch onderzoek verschenen dat de mening van het RIVM veranderde. Toch werden vanaf mei de richtlijnen aangescherpt en medewerkers in de ouderenzorg geadviseerd om alleen in specifieke situaties af te wijken van het mondkapjesadvies.