Het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM) herhaalt vrijdag desgevraagd tegenover NU.nl dat het dragen van een mondkapje weinig zin heeft en onnodig is als iedereen zich aan het advies van afstand houden en thuisblijven houdt. "En handen wassen is superbelangrijk."

"We kennen het virus vier maanden en we moeten er nog veel van leren", aldus RIVM-baas Jaap van Dissel in zijn toelichting op woensdag aan de Tweede Kamer. Maar met de huidige kennis blijft het RIVM vasthouden aan het beleid dat het dragen van een mondkapje, behalve voor de zorgmedewerkers, niks toevoegt.

Daar waar andere landen om ons heen dit wel verplicht stellen dan wel aanraden, herhaalt het RIVM zijn "mantra". "Blijf zoveel mogelijk thuis, blijf binnen als je klachten hebt, hoest en nies in de binnenkant van je elleboog, gebruik papieren zakdoekjes, houdt afstand en was je handen." Vooral dat laatste is volgens het RIVM van groot belang.

"We hebben het er onderling nog over gehad", vertelt de woordvoerder. "Moeten we niet nog meer benadrukken hoe belangrijk handen wassen is?" Dus ook dit legt hij nog eens uit: "Twintig seconden lang met water en zeep en daarna goed je handen drogen."

Waarom het RIVM hier zo op hamert blijkt uit de woorden van Van Dissel die aan de Kamerleden vertelde dat het coronavirus zich vermoedelijk verspreidt via mensen die nog geen klachten hebben, "op basis van het feit dat het virus zich vermeerdert in het neusslijmvlies voordat dit klachten als hoesten en evidente neusverkoudheid geeft".

Omdat mensen aan hun neus zitten en dan aan andere voorwerpen is dat "waarschijnlijk de wijze waarop die vroege overdracht plaatsvindt". "Dit is tegen te gaan door heel nauwkeurig en frequent je handen te wassen."

Met klachten blijf je thuis

Geconfronteerd met bevindingen dat 1,5 meter afstand houden onvoldoende zou zijn omdat het virus op langere afstanden overgedragen kan worden door toedoen van hoesten of niezen, laat het RIVM weten niet blind te zijn voor andere onderzoeken.

"Het virus verspreidt zich inderdaad via druppeltjes, maar daarom zeggen we ook dat je met klachten binnen moet blijven."

Van Dissel merkte woensdag nog wel op dat het RIVM niet weet of het dragen van een mondkapje verspreiding kan voorkomen als men de ziekte bij zich draagt maar nog geen klachten heeft. Dat zou het advies over het dragen van een mondkapje kunnen doen veranderen, "maar dat weten we domweg nog niet".

Op de vraag waarom dan niet het zekere voor het onzekere wordt genomen en mondkapjes alsnog worden aangeraden, is de woordvoerder duidelijk. "Mondkapjes helpen alleen als je ze op de juiste manier gebruikt. Ze moeten goed sluiten over je neus en mond en je moet ze regelmatig wisselen."

Ook het afzetten van het mondkapje moet volgens het RIVM op de juiste manier gebeuren, "want doe je dat niet, dan kan het virus op het kapje terechtkomen". Net als dat het schoonmaken van het mondkapje correct moet gebeuren.

1,5 meter afstand, of toch 2? Waarom dit per land verschilt
109
1,5 meter afstand, of toch 2? Waarom dit per land verschilt

Ook schaarste beschermingsmiddelen speelt een rol

Daarnaast beschermen de simpele mondkapjes die veel mensen dragen de gebruiker niet tegen het virus. "Wat je dan krijgt, is schijnveiligheid" waarbij mensen het gevoel hebben dat hen niks meer kan gebeuren.

Maar ook de schaarste speelt een rol. "Mondkapjes horen thuis in de zorg", is het RIVM duidelijk. "Daar waar mensen met klachten liggen."

Waarom mondkapjes door de run erop naar de verkeerde mensen gaan
100
Waarom mondkapjes door de run erop naar de verkeerde mensen gaan

Volg de laatste ontwikkelingen rond het virus in ons liveblog.