Terwijl het aantal besmettingen met het coronavirus in Zweden sneller lijkt toe te nemen dan in andere Scandinavische landen, heeft de Zweedse regering nog nauwelijks maatregelen genomen om het virus te bestrijden.

Meld je aan Wil je elke avond een update van het laatste coronanieuws ontvangen?

Zweden kunnen gewoon nog naar de kapper en de winkels blijven open. De druk op de regering neemt inmiddels toe, maar die wil nog geen strengere regels invoeren. Hoe komt dat?

In het Scandinavische land zijn inmiddels zeker 793 mensen overleden aan het virus. Dat is al meer dan het aantal overleden coronapatiënten in buurlanden Finland en Noorwegen bij elkaar opgeteld. Terwijl deze landen inmiddels zware maatregelen hebben getroffen, blijft Zweden uitgaan van een vrijwillige bijdrage van de bevolking.

De Zweedse premier Stefan Löfven zei eind maart tijdens een nationale toespraak dat hij erop vertrouwt dat mensen verstandige beslissingen nemen en zullen binnenblijven. "Er zijn bepaalde momenten in je leven dat je een offer moet brengen, niet alleen voor jezelf maar ook voor de mensen in je omgeving en voor het land", aldus de premier. "Dat moment is nu."

De Zweedse regering adviseert burgers om afstand tot elkaar te houden, geen feestjes meer te bezoeken, thuis te werken als dat kan en zo min mogelijk te reizen. Ouderen boven de zeventig jaar of mensen met een slechte gezondheid wordt aangeraden om binnen te blijven. Toch blijven alle winkels en scholen open en bleek uit beelden van het afgelopen weekend dat de restaurants en boulevards vol waren.

De enige strenge maatregelen die de Zweedse regering heeft getroffen, zijn een verbod op bijeenkomsten met meer dan vijftig mensen en een verbod op bezoek in verzorgingstehuizen. Mensen riskeren een celstraf of een hoge boete bij overtreding.

Hoe houden we ons aangepaste gedrag vol tijdens de coronacrisis?
285
Hoe houden we ons aangepaste gedrag vol tijdens de coronacrisis?

Anders Tegnell is het Zweedse gezicht van de coronacrisis

De reden dat de overheid niet tot zwaardere maatregelen is gekomen, is terug te leiden tot epidemioloog Anders Tegnell van het gezondheidsinstituut Folkhälsomyndigheten, het gezicht van de coronacrisis in Zweden. Ooit was hij relatief onbekend in Zweden, maar tegenwoordig is de 63-jarige wetenschapper elke doordeweekse dag te horen en te zien tijdens zijn dagelijkse persconferentie waarin hij Zweden bijpraat over zijn strategie.

Hij is ook de persoon die de regering adviseert om vooralsnog niet over te gaan tot een verplichte lockdown, omdat zo'n maatregel in zijn optiek meer kwaad dan goed doet. Tegnell legt in Svenska Dagbladet uit dat COVID-19 een ziekte "van lange adem" is. Zijn tactiek is dan ook om de ziekte langzaam te laten verspreiden, zonder hierbij de gezondheidszorg te overbelasten. Volgens de epidemioloog heeft Zweden de situatie onder controle en zijn strengere regels nog niet nodig, hoewel hij niet uitsluit dat dit in de toekomst toch het geval zal zijn.

Voorlopig steunt de regering van Löfven op de adviezen van het politiek onafhankelijke gezondheidsinstituut en neemt ze de adviezen een-op-een over. Terwijl het dodental blijft oplopen, vooral in de dichtbevolkte regio rondom de Zweedse hoofdstad Stockholm, neemt de druk op de regering toe.

Ruim tweeduizend academici en gezondheidsexperts verzochten de regering afgelopen weekend in een petitie om meer mensen te laten testen en te isoleren. De petitie werd ondertekend door onder anderen professor Carl-Henrik Heldin, de voorzitter van de Nobelstichting die verantwoordelijk is voor de uitreiking van de Nobelprijzen.

'Duizenden doden te verwachten'

Inmiddels lijkt de Zweedse regering een beetje terug te komen op de vrijwillige benadering. Zo vertelde premier Löfven in een zaterdag verschenen interview met de krant Dagens Nyheter dat Zweden "duizenden doden" als gevolg van het coronavirus moet verwachten en dat de situatie nog maanden zal aanhouden.

Toch blijft Löfven bij zijn standpunt dat op dit moment nog geen strengere maatregelen nodig zijn. De Zweden lijken het eens te zijn met het beleid van de premier en zijn regering. Uit een peiling van het Zweedse opiniebureau Novus blijkt dat het vertrouwen in de overheid is gegroeid van 26 procent in februari tot 44 procent eind maart.

Volg de laatste ontwikkelingen rond het virus in ons liveblog.