Het EK Voetbal en de Olympische Spelen komen snel dichterbij. Gyuri Vergouw, alias Professor Penalty, waarschuwt voor een nieuw penaltytrauma. Door Jurryt van de Vooren / Sportgeschiedenis.nl.

In de EK-finale van 1988 tegen de Sovjet-Unie stopte Hans van Breukelen een strafschop, omdat hij wist in welke hoek de bal van Igor Belanov zou verdwijnen - filmpje hier. Die informatie had hij gekregen van Jan Reker, die van zo’n tweeduizend voetballers had vastgelegd hoe ze hun strafschoppen namen. De keeper sleepte Oranje door een belangrijk wedstrijdmoment heen - mede dankzij het boekje van Reker.

En dan te bedenken dat dit boekje nooit heeft bestaan! In 2004 zei Reker namelijk tegen het Eindhovens Dagblad: “Ik heb een kaartenbak aangelegd, waarin de gegevens per land en club waren geordend. Per speler had ik een kaart. Ik haalde mijn informatie ook van tv. Thuis liet ik altijd twee video’s meedraaien."

Verbrand!

Maar dat is niet het belangrijkste, want Reker had vier jaar geleden nog iets te zeggen: "In 1995 moest ik, vanwege rugproblemen, noodgedwongen mijn trainersloopbaan beëindigen. Ik was zo teleurgesteld dat ik, bij onze verhuizing naar Zandoerle, alles heb opgeruimd. De kaarten zijn dus in de open haard verdwenen."

Slechter nieuws kunnen onze keepers niet horen vlak voor aanvang van de twee grote voetbaltoernooien. De veldspelers daarentegen hebben andere zorgen, want zij hebben toch niets aan de kaartenbak van Reker. Zij moeten er vooral voor zorgen dat ze raak schieten en hoe die bal wordt tegengehouden, is niet hun probleem.

Misschien hebben ze wat aan de tactiek van Johan Neeskens, de oude meester van de Nederlandse strafschop. "Ik weet van te voren niet hoe ik mijn penalty neem”, zei hij eens. "Als ik niet weet in welke hoek de bal verdwijnt, weet de keeper het tenslotte ook niet."

Trauma

Daarna ging het snel minder met de strafschoppen. Het is heel vreemd dat vooral Clarence Seedorf hier de schuld van kreeg, want de ellende begon op het EK van 1992 bij – nota bene - Marco van Basten. In de halve finale tegen Denemarken faalde hij en was Oranje uitgeschakeld. “Ik voel me wel een beetje zuur”, zei de huidige bondscoach daarna.

In 2000 ging het helemaal mis tegen Italië, wederom in de halve finale van een EK. Twee strafschoppen in wedstrijdtijd en een beslissende serie na afloop waren niet genoeg om de finale te halen. Zelden was zo opzichtig gefaald met het nemen van strafschoppen.

Vier jaar geleden doorbrak Oranje het penaltytrauma tegen Zweden, maar Gyuri Vergouw, alias Professor Penalty, plaatst nuances: "De Zweden staan nou niet direct bekend als grootheden als het op strafschoppen nemen aankomt. En de Zweden trainden er in 2004 ook niet op. Na de shoot-out tegen Oranje in 2004 bekende één van de missende Zweden al sinds zijn jeugd geen penalty meer te hebben genomen."

Aldus de professor. Nederland had vier jaar geleden dus geluk de strafschoppen te mogen nemen tegen één van de weinige landen, dat hier nog slechter in is. Een ander land dat trouwens heel beroerd zijn penalty’s neemt is Engeland. En dat doet dit jaar niet mee aan het EK. Een extra reden voor een puike voorbereiding met veel trainen op strafschoppen – zowel voor Marco van Basten als Foppe de Haan.

Twijfel

Vergouw twijfelt echter of Van Basten zich goed voorbereidt op eventuele strafschoppen. Wordt het weer aan het toeval overgelaten of gaat Oranje hierop beter trainen dan voorheen? Met analyses van de tegenstanders, zodat de Nederlandse keepers weten wat ze kunnen verwachten. En met het leren lezen van de aanloop van de tegenstander, waaruit vaak is af te leiden hoe de bal wordt ingeschoten. En voor de veldspelers is een goede training nodig om juist te voorkomen dat uit hun loop is te zien wat er gaat volgen. Het kan tenslotte het verschil uitmaken tussen winst en verlies – geen gering detail in de topsport.

In Foppe de Haan heeft Vergouw weer meer vertrouwen. Vorig jaar schreef hij na de 32 (!) strafschoppen tegen Engeland: ‘Vooral het goede keeperswerk van Boy Waterman viel op, en de spelers schoten in ieder geval in de hoeken. Het wordt stapje voor stapje beter met de Nederlandse strafschoppen.'

We komen er deze zomer vanzelf wel achter, als het er echt om gaat. Aan Jan Reker hebben we helaas niets meer, dus moeten Van Basten en De Haan de komende tijd maar eens advies gaan halen bij Professor Penalty - twintig jaar na Hans van Breukelen.

Reageren hier.