Geen mooier onderwerp dan de politiek rondom de Nederlandse automobilist om te illustreren dat de overheid negentig procent van de tijd heel druk bezig is met niks te bewerkstelligen. Door Sacha Prins.

In het allergunstigste geval doet men in Den Haag aan symptoombestrijding -bijvoorbeeld kilometerheffing- maar meestal hebben maatregelen geen enkel effect, anders dan de automobilist financieel te benadelen.

Belastingplan

Het nieuwste staaltje symboolpolitiek en status-quo beleid moet toch wel het zojuist goedgekeurde nieuwe belastingplan rondom de automobilist zijn. Vanaf 1 februari 2008 wordt er namelijk een pakket aan financiële maatregelen ingevoerd rondom nieuwe auto's.

De opmerkelijkste maatregel in dat pakket is de zogenaamde slurptax.

CO2

Die slurptax laat zich het best omschrijven als: "Auto's die volgens hun gedocumenteerde verbruikscijfers meer CO2 per gereden kilometer uitstoten dan de door de regering vastgestelde norm, worden extra belast bij aanschaf".

De norm is 232 gram CO2 per gereden kilometer voor een benzineauto. De extra belasting bestaat uit 110 euro maal het aantal gram CO2 die een auto méér uitstoot per gereden kilometer dan de vastgestelde norm. Ik beperk me voor deze argumentatie even tot benzine auto's.

Opinie

Op het eerste gezicht klinkt het niet eens zo gek. Laten we in lijn van de populaire publieke opinie eens aannemen dat CO2 daadwerkelijk een milieuprobleem is (waarvan elk weldenkend mens natuurlijk weet dat dat niet onomstotelijk vastgesteld of zelfs logisch is, maar goed, de overheid heeft ook een klok horen luiden), dan is het niet gek dat apparaten die meer CO2 produceren daarvoor belast worden. Zie je wel, de overheid heeft het goed met ons voor!

Wat gaat er dan mis?

Met de nieuwe slurptax wordt -zoals bij de BPM- niet het gebruik van de auto, maar het bezit ervan bestraft. Het moge duidelijk zijn dat voor een eerlijke milieu-belastingmaatregel de daadwerkelijk geproduceerde CO2 tijdens gebruik als uitgangspunt moet worden genomen, en niet een verbruiksstatistiek-per-gereden-kilometer zonder dat er überhaupt nog een kilometer mee is gereden.

Overeenkomst

De gedocumenteerde verbruikscijfers, aan de hand waarvan de slurptax berekening wordt gemaakt, worden door de autofabrikanten vastgesteld onder laboratorium omstandigheden en hebben zelden tot nooit enige overeenkomst met de werkelijkheid.

Fictieve statistieken maken symbolische belastingen en hebben geen invloed op hoe een bestuurder zijn auto in werkelijkheid gebruikt en hoe het milieu in werkelijk met CO2 wordt 'belast'.

BPM-maatregelen

De BPM-maatregelen, die al op prinsjesdag waren aangekondigd, blijken een nihil effect op het milieu te hebben volgens een rapport van het Milieu- en Natuurplanbureau. Alle goede bedoelingen ten spijt kan men zich de moeite van de slurptax getroosten. Waarom de burger belasten voor iets wat toch geen effect heeft?

Waar is die 110 euro per extra gram CO2 per kilometer op gebaseerd? Heeft het enige relatie met de werkelijkheid? Aangezien er tegenwoordig handel in CO2 emissierechten is, kunnen we de vrije markt daarover raadplegen.

Stel dat je auto 50 gram meer CO2 per kilometer uitstoot dan de norm (dus 282 gram CO2 per kilometer), dan zou dat dus neerkomen op 5.500 euro slurptax bij de aanschaf. Voor die 5.500 euro kun je momenteel (circa 22 euro per ton CO2) 250 ton CO2 emissierechten kopen. Uitgaande van 282 gram CO2 per kilometer is dat bijna 900.000 kilometers die je met je auto zou mogen afleggen.

Werkelijkheid

Uitgaande van 50 gram CO2 (de norm is immers 232 gram CO2 per kilometer, dus die emissierechten had je kennelijk al verworven als burger) kun je maar liefst vijf miljoen kilometers rijden met je auto. Een ingewikkeld verhaal misschien, maar hoe je het ook wendt of keert, de slurptax heeft geen enkele relatie met de werkelijkheid.

Verbruik

Ik stel hierbij vast dat de slurptax geen enkele relatie met het verbruik heeft. Maar het gaat toch om de CO2 uitstoot? Het gaat toch om het milieu?

En afgezien daarvan, hadden we niet al zo'n onlogische BPM bonus/malus regeling gebaseerd op het onlogische energielabel van een auto? En die regeling blijft toch ook gewoon bestaan?

Wat wil de regering nou eigenlijk bereiken met deze slurptax?

Afleidingsmanoeuvre

Het antwoord is simpeler en banaler dan je zou denken. De term "BPM CO2 toeslag" in het belastingplan 2008 is slechts een afleidingsmanoeuvre om te verhullen dat we hier te maken hebben met een ordinaire boekhoudkundige truc om de inkomsten van het rijk op peil te houden. Nederland moest immers van Europa de BPM op termijn afschaffen (wilden ze niet, en hoeven ze waarschijnlijk niet).

Dus in het belastingplan is naast de introductie van de slurptax ook alvast begonnen met een verlaging van de BPM van 45,2% naar 42,3%. Aangezien de BPM een essentieel onderdeel van de begroting is moet die BPM verlaging wel gecompenseerd worden. Het CO2 rookgordijn maakt dat bezit (kapitaal) nog meer progressief belast wordt en zal leiden tot nivellering (hallo PvdA).

Rekensommetje

Laten we een laatste rekensommetje maken. De SLR McLaren is daarvoor een populaire auto, dus laat ik die ook maar gebruiken. Er staat momenteel een SLR McLaren 722 te koop voor 399.000 euro excl. BPM en BTW. Het verschil in BPM door de verlaging is 11.930 euro en de slurptax bedraagt 12.760 euro per saldo dus een prijsverhoging van 830 euro.

Audi

Bovendien verbruikt de SLR 722 volgens de boekjes maar liefst 14,5 liter per 100 kilometer (gecombineerd verbruik) terwijl ik zelf in de 'gewone' SLR 25 liter per 100 kilometer wist te realiseren door er gewoon mee te rijden zoals het bedoeld is. Daarbij zal de gemiddelde SLR waarschijnlijk aanzienlijk minder kilometers maken dan bijvoorbeeld de gemiddelde Audi Q7 4,2 die vrijwel dezelfde slurptax tegemoet kan zien bij aanschaf.

Voor andere, meer gangbare auto's, zal het rekensommetje uiteraard anders uitpakken, maar over de hele linie verandert er niks in de BPM begroting van de overheid en op de koop toe wordt er nog wel even extra genivelleerd.

Volksverlakkerij

Conclusie: Er klopt geen reet van deze slurptax. Slurptax hef je aan de pomp en nergens anders. De BPM zal nooit worden afgeschaft, het krijgt alleen een andere naam. Volksverlakkerij verpakt in een milieu cadeaupapiertje.

Zum Kotzen!