Afgelopen donderdag deed het Hof Amsterdam uitspraak in de zaak Moszkowicz vs. Kelder. Het Hof heeft geoordeeld dat Kelder Mosckowicz geen maffiamaatje mocht noemen. Waarom eigenlijk niet? Door Christiaan Alberdingk Thijm

Laten we beginnen met een quiz.

Wat bedoelde Kelder toen hij Moszkowicz een maffiamaatje noemde?

a) Dat Moszkowicz bevriend is met de maffia, de geheime misdadige organisatie die ontstaan is in Sicilië;
b) Dat Mosckowicz een maatjesharing is van het type maffia;
c) Dat Mosckowicz graag jenever drinkt met maffe mensen;
d) Dat Mosckowicz vriendschappelijke betrekkingen heeft met personen uit het criminele milieu?

Ik verklap nog even niets. Voor mensen met haast: lees de laatste zin van de column. Voor alle anderen houd ik het nog even spannend. De volgende hint kan helpen. Toen Kelder Mosckowicz een maffiamaatje noemde, deed hij dat een in bepaalde context. Hij was uitgenodigd als gast voor het radioprogramma Stand.nl, een programma van het type roept u maar, waarin iedere halvegare zijn 30 seconden onsterfelijkheid kan incasseren.

Ernstige misstand

Letterlijk zei Kelder dit in de uitzending:

"Het is toch ongelooflijk die Moszkowicz speelt dubbelspel, die was toen al hele goede maatjes in het vriendschappelijke met die Holleeder, die lijkt uit de stukken de man is die altijd Endstra afperste. (...) Ja kijk, dat zijn gewoon maffiamaatjes. Dat zijn vriendjes geweest altijd."

Ik geef nog wat hints. De genoemde Holleeder is een crimineel. Hij is geboren en getogen in Amsterdam. Hij komt weleens in Zuid Frankrijk, maar niet vaak in Italië. In Zuid Frankrijk brengt hij graag tijd door met het gezin Mosczkowicz. Weet u het al?

Een laatste hint. Volgens het Hof Amsterdam is er voldoende feitenmateriaal voorhanden om Mosckowicz ervan te beschuldigen dat hij te nauwe banden heeft met de onderwereld, namelijk vriendschappelijke betrekkingen. Het Hof noemt dit een ernstige misstand.

Diffamerend

Toch mocht Kelder hem geen maffiamaatje noemen. Daarover zegt het Hof het volgende:

"Deze beschuldiging, die verder strekt dan het benoemen van vriendschappelijke betrekkingen met personen uit het criminele milieu, is zeer diffamerend en voor een advocaat uiterst schadelijk en vindt geen, althans onvoldoende, steun in het beschikbare feitenmateriaal."

Volgens het Hof heeft Kelder met de beschuldiging maffiamaatje dus iets anders, met name méér, willen zeggen dan dat Mosckowicz bevriend is met personen uit het criminele milieu. Wat zou dat dan zijn geweest? Zou het antwoord op de vraag dan toch antwoord a) zijn? Een aanwijzing daarvoor is dat de uiting "maffiamaatje" volgens het Hof onvoldoende steun vond in het beschikbare feitenmateriaal. Terwijl Kelder dus voldoende heeft aangetoond dat Mosckowicz vriendschappelijke banden heeft met criminelen, heeft hij niet aangetoond dat Mosckowicz een maffiamaatje is.

Penozehoer

Als u het niet meer begrijpt, kunnen wij elkaar de hand geven. Er gaat iets ernstig mis in het arrest van het Hof. Kelder heeft met zijn beschuldiging natuurlijk niets anders willen zeggen dan dat Mosckowicz bevriend is met Holleeder. Het Hof vindt die beschuldiging voldoende onderbouwd, noemt het zelfs een ernstige misstand. Daarmee mag Mosckowicz gerust een maffiamaatje genoemd worden. Of een penozehoer, een kidnappersslet of een neussloerie.

Allemaal geen probleem. Dat zijn misschien onaardige kwalificaties, maar iedereen begrijpt dat je ze niet letterlijk moet nemen. Net zomin als dat Mosckowicz moet bewijzen dat Kelder een aap is wanneer hij hem een blaataap noemt. Het goede antwoord is dus d).