Canon van cabaret

Is er te veel cabaret, ook op tv? Met die vraag houdt de cabaretwereld zichzelf al enkele jaren zoet. Begin dit jaar gaven kijkers antwoord door met ruim twee miljoen op een show van Najib Amhali af te stemmen, nota bene een herhaling.

Kijkers krijgen blijkbaar geen genoeg van cabaret, en bepalen zelf wel wat kwaliteit is. Het vervelende aan de bloei die cabaret doormaakt is dan ook niet het vele cabaret op tv, maar de opkomst van cabaretdeskundigen.

Lachje

Kick van der Veer is zo'n cabaretkenner. In Andermans Veren laat hij wekelijks cabaretfragmenten zien. Gezeten op een verhoging kijkt Kick beurtelings naar het doek met daarop de fragmenten en naar het publiek. Af en toe geeft hij met een veelbetekenend lachje aan wanneer een passage bijzonder komisch is, om dat later te verklaren.

Want weten de mensen in zaal eigenlijk wel waarom ze er zo om moeten lachen? Nee? Dan legt Kick dat even uit. "Jasperina de Jong maakte net een hoop fouten he? Dat noemen we een stijlmiddel en dat heeft vaak een komisch effect."

Oranje Paultje

Maar komische effecten verklaren is niet de enige taak van Kick. Vooraf legt hij uit hoe de fragmenten passen bij het wekelijkse thema, een veelal gekunsteld jasje waaraan de beelden worden opgehangen. Afgelopen keer was het thema 'kleding'. "Oranje Paultje, weet u wie ik daarmee bedoel?" vraagt Kick dan aan zijn publiek. Zonder te verwachten dat iemand het antwoord gaat roepen, want daar zit Kick zelf tenslotte voor.

"Oranje Paultje, zo werd Paul van Vliet door de linkse pers genoemd toen hij een jas aanbood aan de kersverse echtgenoot van prinses Beatrix." De informatie is van geen belang om al dan niet van het navolgende fragment te genieten, maar daar denkt Kick anders over. Voor hem is cabaret duiden een missie.

Canon

Wanneer de discussie over de canon van de Nederlandse geschiedenis straks is vergeten, zal Kick komen met een voorstel over de canon van het Nederlandse cabaret. Opdat scholieren niet van school afkomen zonder te weten wie Oranje Paultje is. Als het aan Kick ligt, kunnen zowel inburgeraars als VWO'ers straks zakken op Seth Gaaikema - want ook die natiebreed afgeserveerde cabaretier krijgt in Andermans Veren alle ruimte.

Cabaret heeft geen deskundigen nodig die de boel duiden. Het is dodelijk om uitgelegd te krijgen waarom iets leuk zou zijn, of om welke reden cabaret schuurt. Kijkers kunnen prima zelf overweg met een show van Najib Amhali, Theo Maassen of wie ze verder ook maar grappig of goed vinden. Er is niet te veel plek voor cabaret op tv, er is wel te veel ruimte voor cabaretdeskundigen op tv.

Andermans Veren, AVRO, woensdag 21.30 uur, Ned 2

Tip de redactie