Groot-Brittannië is een democratie. Waarom tolereert de Britse premier David Cameron dan dictatoriale suggesties om de onrust in zijn land te bestrijden? Door Arjan Dasselaar. 

Twee karakteristieken kom je bij bijna elke politicus tegen: de reflex om problemen op te lossen door dingen te verbieden, en angst voor technologie

Niet zo vreemd dan dat na de rellen in Groot-Brittannië diverse politici fanatiek naar iets verbiedbaars zochten. Om zodoende daadkrachtig over te komen, nadat ze dat niet waren.

Gevaarlijke gympies

Je hoorde politici bijna denken: wat hadden die relschoppers nu precies gemeen? Om te beginnen een voorliefde voor gymschoenen. Het is knap lastig om rellen te schoppen op kousenvoeten.

Maar de firma Reebok als zondebok gebruiken was niet haalbaar. Vooral niet omdat zelfs de fanatiekste ‘curmudgeon’ een verhaaltje over de corrumperende invloed van schoeisel niet zou slikken.

Dus begonnen verschillende Britse politici te klagen over de schadelijkheid van sociale media. Want als een blokkade van onwelgevallige internetdiensten werkt in Saoedi-Arabië, werkt het vast ook in ‘Englands green and pleasant land’. (Hard meezingen, die link.)

Relschoppers pesten

Zal het blokkeren van sociale media, of bijvoorbeeld de berichtenservice van BlackBerry-toestellen, het leven van relschoppers lastig maken?

Ja, net zoals het afsluiten van wegen of het uit de handel halen van gymschoenen dat zal doen. (Met dat laatste moet je, omdat die dingen best lang mee gaan, natuurlijk wel een beetje op tijd beginnen. Ik schat ongeveer een tot twee jaar voordat de hel opnieuw losbreekt.)

Averechts blokkeren

Dat is niet zo vreemd: het afsluiten van welke infrastructuur dan ook zorgt maakt het relschoppers moeilijker. Het belangrijkste verschil tussen het afsluiten van wegen en blokkeren van sociale media is dat het laatste averechts werkt.

Wie sociale media blokkeert, gaat niet alleen nogal losjes om met het Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens, maar frusteert behalve relschoppers ook twee andere partijen: onschuldigen en de politie.

Rechtschapen burgers

Zoals sociale media gebruikt kunnen worden door idioten om hun vandalisme te coördineren, zo kunnen diezelfde sociale media door meer rechtschapen burgers worden ingezet om elkaar te informeren en zelfs tegengas te geven.

Dat is in Groot-Brittannië dan ook volop gebeurd. En raad eens? Er zijn veel meer mensen die deugen dan relschoppers. Wie sociale media uitschakelt, ontneemt dus de meerderheid een nuttig instrument om de vernielzuchtige minderheid in de gaten te houden.

Tweede Wereldoorlog

En dan is er nog de politie, die ook veel baat heeft bij sociale media. Om dat duidelijk te maken, moeten we terug naar de Tweede Wereldoorlog.

De ouderen onder u zullen zich nog wel herinneren dat de Duitsers zich toen aanmerkelijk gewelddadiger gedroegen dan de Britse relschoppers afgelopen week.

(Hoewel: vergelijk deze plaat van afgelopen week eens met deze foto van de Blitz, de Duitse terreurcampagne waarbij Londen aan gort werd gegooid.)

Kostbare inlichtingen

De Duitsers wisselden veel kennis uit in codetaal, en de Britten lazen mee. Dat leverde kostbare inlichtingen op. Die informatiebron wilden de Britten dus graag behouden.

Zo is het ook met sociale netwerken. Ze blokkeren zal niets opleveren, want de relschoppers zullen dan via e-mail, SMS of doodgewone telefonie hun acties coördineren. En dan maar hopen dat de politie al die andere informatiebronnen tijdig weet af te luisteren.

Goedkope publiciteitsstunt

Bij sociale media is dat eenvoudig. Veel relschoppers gebruikten Twitter open en bloot. De politie was daar heel blij mee. Britse politici die op sociale media afgeven, zijn dus slecht op de hoogte. Of bezondigen zich aan een goedkope publiciteitsstunt.

Dat laatste hebben ze dan in elk geval gemeen met bekende dictaturen.