Herman Finkers wist het al: een vinger in de bips is niet fijn. Dus wil het ministerie van Veiligheid en Justitie alstublieft ophouden te proberen er zijn ijzeren vuist in te rammen? Door Arjan Dasselaar

Ik ben nog een relatief jonge man – 35 – en dus (hopelijk) nog een flink aantal jaren verwijderd van een aandoening die uiteindelijk vrijwel elke kerel treft: benigne prostaathyperplasie.

Oftewel: goedaardige vergroting van de prostaat. Urologen vinden het soms nodig om hun diagnose te stellen middels het bekende ‘bukt u maar even voorover’-onderzoek. Verder komt er een vinger, vaseline en een rubberen handschoen aan te pas. De details kunt u zelf wel invullen.

Genante post

Zo’n onderzoek, hoewel effectief, wordt als tamelijk gênant beschouwd. U heeft dan weliswaar niets te verbergen voor een ander, er zijn dingen die je liever voor jezelf houdt.

Dat geldt, op een iets andere wijze, ook voor bijvoorbeeld je post. In de correspondentie die ik verstuur, staan hoogst zelden oproepen tot het omverwerpen van de constitutionele monarchie. Toch zou ik me niet prettig voelen bij de gedachte aan ongenode meelezers.

Grondwettelijk briefgeheim

Om die reden heeft de Nederlandse Grondwet artikel 13: ‘Het briefgeheim is onschendbaar, behalve, in de gevallen bij de wet bepaald, op last van de rechter. Het telefoon- en telegraafgeheim is onschendbaar, behalve, in de gevallen bij de wet bepaald, door of met machtiging van hen die daartoe bij de wet zijn aangewezen.’

Vrij vertaald: de overheid mag de post niet openmaken, en mag niet zomaar uw telefoon aftappen. Daar moet een heel goede reden voor zijn. Zoals een concrete verdenking dat iemand strafbare feiten aan het begaan is.

Geen vertrouwelijkheid

In tegenstelling tot wat u op diverse plekken op internet kunt lezen, geldt het briefgeheim formeel niet voor e-mail, laat staan voor al het internetverkeer. Althans, een wijziging van artikel 13 om voor eens en voor altijd duidelijk te maken dat álle soorten communicatie vertrouwelijk zijn, ongeacht het gebruikte medium, heeft het nooit gered.

Dergelijke duidelijkheid zou nu gewenst zijn. Gisterochtend dook op Webwereld het bericht op dat het ministerie van Veiligheid en Justitie – een naam die door George Orwell bedacht zou kunnen zijn - overweegt om al het Nederlandse internetverkeer te ontwerpen aan Deep Packet Inspection (DPI).

Dunne darm

Vrij vertaald uit het digitaals: staatssecretaris Fred Teeven wil met zijn ijzeren vuist iedereen preventief rectaal fouilleren tot aan de dunne darm. Want de kronkelende arm der wet kan nooit lang genoeg zijn. Ook al is er geen verdenking, elk digitaal pakketje informatie wordt met DPI ingezien en doorzocht.

Misschien vindt u dit wat hard uitgedrukt omdat Teeven vooralsnog “slechts” de mogelijkheid van DPI onderzoekt, en dan ook nog eens op verzoek van de SP, gesteund door het CDA.

Waterboarding

Ik zie dat anders. Teeven is lid van de regering en heeft niet alleen de wettelijke mogelijkheid, maar ook de morele plicht om onethische verzoeken van de Kamer te weigeren.

Het gebruik van DPI is maar marginaal minder onethisch dan het waterboarden van zwijgzame terrorismeverdachten. In beide gevallen gaat het om grove schendingen van mensenrechten.

Want er is weliswaar een logistiek, maar geen principieel verschil tussen DPI en het elke dag doen van huiszoekingen bij iedere Nederlander. Een groot deel van ons leven speelt zich online af. Mijn e-mail zegt waarschijnlijk meer over mezelf dan de spullen in mijn huis.

Misbruik

Dat politieke partijen proberen misbruik te maken van de geringe kennis bij het publiek van de diepe inbreuk die DPI maakt op onze rechten is net zo schandelijk als de meegaande houding die staatssecretaris Fred Teeven vooralsnog speelt.

Van het CDA kun je zoiets misschien verwachten. Dat is immers de partij van verbied- en afluisterpaus Ernst Hirsch Ballin. Maar van de SP verbaast het me. Die partij doet immers erg zijn best zich aan z’n maoïstische verleden te ontworstelen. Dan moet je geen vrijheidsvijandige maatregelen voorstellen die zó uit de koker van de Grote Chinese Leider hadden kunnen komen.

Kinderporno

Ja, zegt u misschien, maar DPI kun je gebruiken om kinderporno op te sporen. Klopt. Als een pedofiel tenminste zo dom is om geen zogeheten VPN te gebruiken. Iedere zedenrechercheur kan u vertellen dat deze misdadigers zeer inventief te werk gaan. Dit terwijl het IQ van een bever voldoende is om een VPN te kunnen gebruiken.

Bestrijding van kinderporno aanvoeren als reden om DPI in te zetten om de hele bevolking te controleren, is ook om andere redenen niet gewenst.

De stap van ‘Met DPI kan je kinderporno bestrijden’ naar ‘Wie tegen DPI is, is dus voor kinderporno’ is niet zo groot. Vergezocht? Van Jozef Stalin tot Kenneth Starr: allerhande politici hebben beschuldigingen van perversie gebruikt om hun tegenstanders buiten de discussie te plaatsen.

Minder ernstige overtredingen

Bovendien zal het niet bij het bestrijden van kinderporno blijven. Kinderporno is slechts het argument om deze ongewenste vorm van structurele digitale huiszoeking te kunnen faciliteren. Als DPI er zou komen, kun je er donder op zeggen dat de techniek binnen 10 jaar ook wordt benut om veel minder ernstige overtredingen op te speuren.

Zal de zware criminaliteit hierdoor dalen? Natuurlijk niet. Wie echt wat te verbergen heeft, vluchtte altijd al richting afluisterbestendige communicatietechnieken. Je hebt immers versluierde e-mail, politiebestendige telefoons en voor buitenstaanders onleesbare internetverbindingen.

Het enige slachtoffer van DPI zal de eerzame, digibete burger zijn, die in naam der veiligheid wordt onderworpen aan een continue aanranding van wat we ooit, in beschaafde tijden, zijn privésfeer hadden genoemd.