Reageren journalisten afwijzend als u weer eens een persbericht stuurt? Treur niet. Er zijn simpele manieren waarmee ook u de krant haalt. Door Arjan Dasselaar.

Het is als valeriaan voor katten; een fles Black Bush voor een alcoholist; een aambeeldwolk voor een meteoroloog; een gammaflits voor een sterrenkundige; een laag LDL-cholesterol-niveau voor een hartpatiënt; een perfect gespiegeld rek voor een vakkenvuller:

Het woord ‘onderzoek’ voor een journalist.

Laat het vallen en al het gebruikelijke cynisme dat deze beroepsgroep kenmerkt is in één keer verdwenen. Opeens is het geen probleem meer dat de afzender een bedrijf is, terwijl commerciële belangen normaal gesproken voor (terechte) scepsis zorgen.

Tetris

Zo konden we deze week lezen dat het computerspelletje Tetris goed is voor de hersenen. Want dat klinkt blijkbaar logisch, dat een beetje ouwehoeren met virtuele LEGO-blokjes van elke Bokito een Einstein kan maken. En dus las ik op de site van het AD:

"Het onderzoek lieten (sic, red.) een groep jongvolwassen vrouwen drie maanden lang Tetris spelen. Foto's van de hersenen voor en na het onderzoek toonden grote verschillen in de hersensubstantie.

De onderzoekers zijn tot de conclusie gekomen dat het spelen van Tetris resulteert in een betere efficiëntie en groei van de hersenen."

Onafhankelijk hoeft niet

Nu denkt u misschien: ‘Ah, maar als ik de pers wil halen, moet ik allerlei onafhankelijke en dus dure onderzoekers inhuren. Dan kan ik net zo goed advertentieruimte kopen.’

Valt mee. Ik heb namelijk een klein gedeelte uit die alinea weggelaten. Het gedeelte waardoor ik al helemaal niet meer snapte dat het AD met dit artikel haar site wenst te bevuilen.

Want er stond: ‘Het onderzoek, dat werd gefinancierd door de licentiehouders van Tetris…’ Oftewel: een gevalletje ‘Wij van WC Eend adviseren WC Eend.’ Het AD was niet het enige medium dat eendenliefde toonde. Ook diverse andere media, waaronder NU.nl, berichtten over het 'onderzoek'.

Farmaceut

Als een farmaceut soms decennialang onderzoek doet naar een medicijn onder streng toezicht van allerlei overheidsinstanties, staan journalisten in rijen van drie opgesteld om de boel nog eens even kritisch toe te lichten.

Helaas verdwijnt diezelfde kritische houding vreemd genoeg als je een minder betrouwbare naam boven een onderzoek zet. Niets ten nadele van TNS NIPO, beter bekend als Nipo de Clown, maar ik heb ze toch minder hoog zitten dan de medische stand.

TROS Radar

Toch werd een door de TROS ingestoken persbericht op basis van TNS NIPO-onderzoek naar winderigheid door talloze media overgenomen. Leuk voor TROS Radar, die wilde aantonen dat de journalistiek te makkelijk persberichten overneemt.

Maar zich daarbij, net als de Volkskrant, teveel blindstaarde op de farmacie, al jaren een geliefd onderwerp van het journaille.

De meeste flutonderzoekjes waarmee journalisten zich laten manipuleren, komen van andere bedrijven. Of de overheid. En het onderzoek is niet eens altijd onbetrouwbaar.

De manipulatie zit hem in wat wetenschappers de agendasetting noemen: wie een onderzoek financiert, bepaalt waar het nieuws over gaat, en dus het debat.

Papierkrapte

Dat lijkt onschuldig, zoals bij het onderzoekje dat een het consultancybureau liet doen naar de bereikbaarheid van eenmanszaken

Maar natuurlijk is dat niet zo. Mediaorganisaties tonen ermee dat ze slecht zijn in selecteren wat wel en niet relevant is. Gevaarlijk. In een tijd dat nieuws in overvloed via internet te krijgen is, is juist selectiviteit een voorwaarde om te overleven.