Soms wou ik dat ik Duitser was. Elk jaar Oktoberfest: blonde schonen gewapend met enorme eh.. pullen bier. Eens in de vier jaar Weltmeister. Minstens tien jaar dezelfde BMW afraggen. En voor altijd het onafhankelijke oordeel van een Constitutioneel Hof. Door Peter Wierenga.

Nu de verloving van neo-paars zo voorspoedig verloopt dat Wouter & Henk al een bekend society-koppel lijkt, hoor je alom het "Pas op voor de flanken!". Ik zal niet de betweter spelen. Die waarschuwing is terecht, want beide partijen kaapten kiezers van hun radicalere broertjes - met hun toonhoogte. Vooral Rutte klonk schriller dan in Brussel.

Zolang we geen districtenstelsel kennen, is het systeem nu eenmaal zo dat twee tegenpolen die ver boven de rest uitsteken, onherroepelijk tot elkaar veroordeeld zijn. De kunst is om woord en daad niet zover uiteen te laten lopen dat de teleurstelling opnieuw opborrelt. En de Moeder aller Oprispingen is - op dit moment althans - Europa.

Ondubbelzinnig kompas

De verkiezingen mogen dan niet uitgelopen zijn op een referendum over de Europese Unie, zoals Wilders hoopte, dat wil nog niet zeggen dat Rutte en Samsom een ondubbelzinnig kompas hebben meegekregen voor toekomstige eurostormen. Voor nu drukt de geldpers de zorgen, maar het weer kan altijd omslaan. Regeren is vooruitzien enzo.

Intussen proberen politieke leiders op volle zee het schip te repareren. Van Barroso, tot Van Rompuy, tot het Future-of-Europe clubje, het regent blauwdrukken, vergezichten en stippen-aan-de-horizon.

Politieke integratie

En allemaal wijzen ze in de richting van meer politieke integratie.

De vraag is hoe het nieuwe kabinet zich zal opstellen in deze fundamentele kwestie. En hoe het voor draagvlak gaat zorgen als de Nederlandse premier - veel nachtrust armer en een verdrag rijker - terugkeert van het slagveld in Brussel. Er komt een moment dat we dat niet meer met woordspelletjes kunnen oplossen.

Ja was ik maar een Duitser. Die hebben tenminste een Constitutioneel Hof, dat zij nieuwe vergaande constructies, die raken aan de soevereiniteit, kunnen laten toetsen aan de eigen nationale kaders. Zoals het Europese noodfonds ESM, waaraan Nederland ook bijdraagt, maar dan zonder vetorecht over de besteding. Ook als het Hof zo'n noodfonds goedkeurt, heeft dat effect. Het versterkt de legitimiteit.

Alternatief

Zulke rechters hebben we niet. Misschien kunnen Wouter und Henk met een alternatief komen, als ze toch bezig zijn met dat akkoord op hoofdlijnen. Ik geef toe, het is wat wild, maar misschien is het een overweging om fundamentele besluiten over Europa voor te leggen aan de burger. Ik ben bekend met de argumenten tegen referenda, en heb geen blind vertrouwen in alle kiezers, zeker niet na een willekeurig avondje vaderlandse televisie. Maar als Europa democratischer moet, lijkt me dat je ook sceptici serieus neemt. Elastiek knapt als je het te ver oprekt.

En als ik ergens geen zin in heb, zijn het nieuwe verkiezingen - ook al betekent dat een einde aan deze columns. Ik dank u, lezer. Auf Wiedersehen!