Je kan zeggen van Wilders wat je wil, maar hij heeft nooit een geheim gemaakt van zijn doel. De ‘islamisering’ van Nederland stoppen, niets meer en niets minder. En dus zo groot mogelijk worden. Door Peter Wierenga.

Niet gek dus dat er weinig begrip was voor de PVV-leider toen die niet verder wilde praten. Als je een keer de kans krijgt om mee te regeren mag je die niet voorbij laten schieten, big mouth.

Bijna was het voorbij. Met De Brief van Klink die de formatie deed ontploffen. En wel door de grote vraag die hij opwierp: kunnen wij ermee leven dat Wilders bij de presentatie van het gedoogakkoord ‘voluit op het orgel’ zal gaan?

De-islamisering

En wel zo dat bij ons CDA’ers het schaamrood op de kaken zal staan? Met ronkende teksten als ‘De opmars van de PVV is dankzij het akkoord begonnen. De de-islamisering is aangebroken: hier en nu.’

Volstrekt andere motieven dan die van het CDA, aldus Klink. Wat moest de al bijna beroemde moslima-met-broodtrommeltje wel niet denken, op weg naar inburgeringscursus, van die PVV-retoriek? Maar doen motieven ertoe in de politiek?

Een klassiek dilemma: Verantwortungsethik botst met Gesinnungsethik, zo leert socioloog Max Weber.

Zuivere motieven

Gaat het je bij je handelingen om het resultaat, en verantwoord je die achteraf, dan handel je in de lijn van de Verantwortungsethik. Wil je bovenal dat je motieven voor je handelingen zuiver zijn, dan volg je de geest van de Gesinnungsethik.

De eerste past meer bij een politicus, de tweede bij een dominee. Nogal wiedes, want de eerste moét handelen, en soms vuile handen maken – als het eindresultaat maar te verkopen is. Al zou je zeggen dat zelfs politici een ondergrens hebben. Principes.

Bizarre wending

Klink koos voor zijn principes & tegen de motieven van zijn tegenstander, de man met wie hij weken had onderhandeld. Om vervolgens, in opnieuw een bizarre wending, De Deur weer open te zetten.

Wilders glipte er op het allerlaatste moment (sorry Majesteit) doorheen en de vraag zal dus weer op tafel komen te liggen bij het CDA. Tenzij Tjeenk Willink heel rare dingen gaat doen, of Wilders zijn eigen hyperbolen bij Ground Zero overtreft.

Wat zegt CDA-voorzitter Henk Bleker dán? Die bij Pauw en Witteman de anti-islam motieven van Wilders ‘onacceptabel’ noemde. Maar tegelijk een deal met de PVV niet uitsloot, sterker nog, het voorlopige akkoord bejubelde.

Tussen de regels

‘Integratie, migratie, zorg: we hebben wel eens akkoorden gehad die verder van ons afstonden.’ Kortom, juist de punten die Klink zo vreesde, roemde Bleker. Die zouden nu zelfs beter geregeld zijn, zo lees je tussen de regels, dan in dat softe akkoord van Beetsterzwaag met de PvdA en ChristenUnie…

Prima, als je daar een goed verhaal bij kunt houden. Als je het resultaat van de onderhandelingen kunt verdedigen. Maar wat betekent dan nog het woord onacceptabel? En hoe gespleten kun je zijn? Henk Bleker, Jesus meets Machiavelli. Hartverscheurend, ja wie weet partijverscheurend.