Negentien nieuwe programma's binnen één week op één net. Het TV Lab toverde de publieke omroep afgelopen week om tot een weelderige proeftuin. De meeste pilots zien we niet meer terug. Hoe jammer is dat? Door Paul de Lange.

De eerste septemberweek spuugt traditioneel een stortvloed aan nieuwe programma's uit over het tv-scherm.

Toch zal het tv-zomerreces zelden met een bigger bang zijn uitgeluid dan afgelopen week. Negentien eerstelingen, alleen al op Ned 3: dat moet haast een record zijn.

Zo vlak na de vakantie was TV Lab in elk geval een even interessante als pittige opgave voor iedereen die graag een mening over tv heeft . Alsof je wordt gevraagd om iets over de kleur van een lappendeken te zeggen. En dan woog die mening nog zwaarder dan ooit ook.

Embryostadium

Kijkers werden door de publieke omroep expliciet uitgenodigd een weekje kritiek te leveren. Een mix van waardering en kijkcijfers moet uitmaken welke pilots het embryostadium mogen verlaten.

Programma's met recht op leven zaten er zeker tussen. Potentieel spannende tv als Brainstorm (verzin binnen een uur een film) of potentieel opmerkelijke tv als De Bubbel (wie kan nieuws van fictief nieuws onderscheiden na een weekje afsluiting van de buitenwereld?) pakte als primeur goed uit.

Opvallendste uitschieter: Maxim Hartman. Die is hard op weg om een soort nieuwe Frans Bromet te worden - met dit verschil dat Hartman wel in beeld komt. Opbouwend irritant voor de geïnterviewde, uiterst vermakelijk voor de kijker. Hoe gortdroog EnGaZoMaarDoor ook mocht zijn, het smaakte wel naar meer.

Onkruid

Dat gold bijvoorbeeld niet voor het potentieel weerzinwekkende Geld Speelt Geen Rol (geef geld weg op straat en kijk wat er gebeurt). Onkruid om snel te wieden. Maar goed, daar is het een proeftuin voor. Hoewel dit KRO-programma tenminste nog jong presentatietalent presenteerde.

Want daar schortte het in algemene zin nu juist aan. Van de negentien programma's was slechts een handjevol toegewezen aan onbekende gezichten. De rest toonde koppen die we al kennen, tot Frits Sissing aan toe. Vernieuwende televisie verdient meer nieuw talent.

In dat licht viel eveneens op dat het gros van de programma's zo gepolijst oogde, zo helemaal af. Niet zozeer wat betreft inhoud of balans, meer wat betreft aankleding en stylering.

Gladjes

Met name Ik Weet Wat Jij Deed kwam akelig gladjes over, als onderdeel van een week die in het teken staat van het experiment. Dat de hypnosespelshow volgens presentator Jan Smit sowieso terugkeert, paste ook niet echt binnen de geest van het geheel.

In die algehele context leek TV Lab vooral bedoeld om omroepen en producenten hun nieuwe programma's er doorheen te laten drukken. Daardoor was TV Lab meer etalage dan laboratorium, meer pitch dan proeftuin. Echte experimentele televisie vereist een vrijer klimaat.

Meer over TV Lab of programma's terugkijken: tvlab.nederland3.nl