De afgelopen week werd er fel gediscussieerd over de aannemelijkheid van een bezoek van buitenaardse wezens aan onze planeet. Hoe redeneert de ufo-believer? Door Jean Wagemans.

Coen Vermeeren, universitair hoofddocent Luchtvaart- en Ruimtevaarttechniek en directeur Studium Generale aan de TU Delft, is onder curatele gesteld vanwege zijn uitspraken over ufo's.

Astronoom en publicist Dap Hartmann vindt dat volkomen terecht: “Ufo-gekkies mogen best vrij rondlopen, maar niet als wetenschappelijk medewerker aan een gerenommeerde universiteit.” (De Volkskrant, 2 februari 2012).

Hartmann beschrijft de activiteiten van Vermeeren als volgt: “Hij geeft regelmatig lezingen over ufo's, en speelt daarin aanvankelijk de nieuwsgierige ingenieur die de vele ufo-meldingen wetenschappelijk wil onderzoeken.”

“Aan het einde van de lezing komt echter zijn ware overtuiging naar buiten: aliens cirkelen rond de aarde in hun ufo's en beschikken over revolutionaire technologieën die al onze aardse problemen (klimaatverandering, energie) kunnen oplossen.”

Abductie

Ufo-believers verdedigen hun opvattingen met behulp van een type redenering dat bekend staat als ‘abductie’. Daarbij wordt vanuit een bepaald verschijnsel naar de oorzaak van dat verschijnsel geredeneerd. Dat gaat als volgt. Een ruimteschip veroorzaakt vreemde lichtpunten aan de hemel. Er zijn vreemde lichtpunten waargenomen. Dus het kan niet anders of er hangt een ruimteschip in de lucht.

Je hoeft geen logica te hebben gestudeerd om in te zien dat zo’n redenering ongeldig is. Rotte vis eten veroorzaakt misselijkheid. Pietje is misselijk. Dus het kan niet anders of Pietje heeft rotte vis gegeten.

Zoals er meerdere oorzaken voor misselijkheid zijn, zo zijn er meerdere oorzaken voor het waarnemen van lichtpunten. Waar het de ufo-believers aan ontbreekt, is positief bewijs voor de stelling dat het daadwerkelijk om een ruimteschip gaat. Totdat dit bewijs gevonden is, hangt er iets heel anders in de lucht. Namelijk de conclusie van hun redenering.

Plakken

Afgaande op Hartmanns verslag, komt ook Vermeeren tot zijn onwetenschappelijke opvattingen op basis van abductie. Hij plakt zelfs een hele serie van deze redeneringen achter elkaar. Het kan niet anders of de merkwaardige visuele waarnemingen worden veroorzaakt door vliegende voorwerpen. Het kan niet anders of deze vliegende voorwerpen zijn afkomstig uit de ruimte.

Het kan niet anders of die ruimteschepen worden bestuurd door buitenaardse wezens. En het kan niet anders of deze buitenaardse wezens komen onze planeet redden met hun geavanceerde technologie. Nee, zo lust ik er nog wel een paar.

Ontvoering

Is er dan geen enkel positief bewijs voor een bezoek van buitenaardse wezens aan onze planeet? Jazeker wel. Sommige mensen beweren bij hoog en bij laag dat ze een keer door dergelijke wezens zijn ontvoerd. In het Engels noem je dat een ‘alien abduction’.

Is het toeval dat dit ook abductie heet? Daar geloof ik niets van. Het kan gewoon niet anders of die buitenaardse wezens proberen ons via onze eigen taal duidelijk te maken dat ze bestaan.