Anonieme hackers hebben gedreigd om persoonsgegevens van gepensioneerde politiemensen te publiceren op het internet. Andere hackers veroordelen dit voornemen. Hoe proberen zij het imago van de hacker op te vijzelen? Door Jean Wagemans.

Een groep hackers heeft zich toegang verschaft tot de persoonsgegevens van gepensioneerden van het Korps Landelijke Politiediensten (KLPD). Zij dreigen deze gegevens op internet te publiceren.

“De komende vier weken zullen er elke week vijfentwintig namen met NAW-gegevens, telefoonnummers, bankrekeningnummers, e-mails, wachtwoorden en accountnamen openbaar gemaakt worden” (De Pers, 29 september 2011).

Deze aankondiging is afkomstig van een groep hackers die zich bekend heeft gemaakt – of moet ik zeggen onbekend heeft gemaakt – als AnonymousNL. In een reactie doen andere hackers een poging om het imago van de hacker op te vijzelen. Hoe pakken zij dat aan?

Rotte appel

Volgens de hacker SyntaxNL verpesten de criminele hackers het voor de rest van de groep: “Het openbaar maken van gegevens van onschuldige mensen heeft geen nut. Je zorgt ervoor dat alle hackers een slechte naam krijgen.”

Op het eerste gezicht is dit een verstandige strategie. De opmerking roept het beeld op van de rotte appel die het verpest voor de rest van de mand. Waarin zich verder uitsluitend gezonde, onaangetaste exemplaren van de soort bevinden.

Maar SyntaxNL ziet een belangrijk punt over het hoofd. Wil de beeldspraak van de rotte appel zijn retorische werk doen, dan moet deze beeldspraak in overeenstemming zijn met de opvattingen van het te overtuigen publiek.

De opmerking van SyntaxNL zal op de meeste mensen echter even absurd overkomen als die van een inbreker die zegt: “Het heeft geen nut bij een inbraak allerlei kostbare spullen mee te nemen. Je zorgt ervoor dat alle inbrekers een slechte naam krijgen.”

Oorlog

Hacker en onderzoeksjournalist Brenno de Winter pakt het anders aan. Hij distantieert zich van de boosdoeners door te zeggen: “Het bedreigen van gepensioneerde agenten dient geen enkel doel en het verklaren van oorlog met dit soort zaken, is behoorlijk ver weg van de echte hacker.”

De Winter past hier de bekende retorische strategie van de ‘dissociatie’ toe. Hoe gaat dat precies in zijn werk?

Dissociatie

Dissociatie is een argumentatieve techniek waarbij een begrip dat in de ogen van het publiek een eenheid is, wordt opgesplitst in twee aparte begrippen. Eén ervan wordt verbonden met het werkelijke, het andere wordt verbonden met de schone schijn.

In dit geval wordt het begrip ‘hacker’ opgesplitst in twee aparte begrippen. Er zijn echte hackers, zoals De Winter, en nep-hackers, zoals die van AnonymousNL.

Imago

Het is te hopen dat deze retorische strategieën enig effect sorteren. Voor hun imago zou het nog beter zijn wanneer echte hackers uitsluitend positieve berichten naar buiten zouden brengen. In plaats van te huilen om de rotte appel in de mand, moeten de gave appels gewoon benadrukken dat zij gaaf zijn.

Bijvoorbeeld met de slogan: “Maatschappelijk verantwoord hacken (MVH) heeft de toekomst!” Want echte inbrekers nemen geen kostbare spullen mee. Ze laten alleen een briefje achter met de mededeling dat je het raampje boven de achterdeur de volgende keer moet sluiten voor je weggaat.