De baankansen voor jongeren met een mbo-opleiding zijn gunstiger dan ooit, bleek afgelopen maandag uit de Basiscijfers Jeugd van het UWV. Bedrijven willen stagiairs zo snel mogelijk inlijven, want de duizenden vacatures worden nauwelijks vervuld.

In de periode van januari tot en met juni 2018 ontstonden ruim 278.000 vacatures op mbo-niveau, een stijging van 8 procent ten opzichte van dezelfde periode een jaar eerder. 

Dit schooljaar volgen ruim 486.000 studenten een mbo-opleiding. Om de krappe arbeidsmarkt wat lucht te geven, zijn deze studenten zeer gewild als stagiair, vertelt Bart van Zelst, woordvoerder van de Amsterdamse MBO Agenda.

Vanwege het personeelstekort rukt de 'hybride leervorm' op, constateert de Amsterdamse MBO Agenda. Hierin werken bedrijven samen met scholen en bieden hele opleidingsprogramma's aan op de werkvloer. 

Sommige mbo'ers zien nooit een klaslokaal

Zo is in Amsterdam House of Hospitality van start gegaan, een opleiding op de werkvloer waarmee binnen vier jaar duizend studenten moeten worden opgeleid, om zo klaar te zijn voor het groeiende aantal toeristen. Van Zelst: "Een ander voorbeeld is Zorg in de Wijk, waar studenten direct inzetbaar zijn voor de zorg bij mensen thuis in de wijk."

Zorg in de Wijk is een samenwerking tussen de Amsterdamse ROC's en zorginstanties. Leerlingen worden er direct aan het werk gezet bij zorgvragers thuis. Van Zelst: "Er zijn mbo-opleidingen waarbij de leerling bijna nooit een klaslokaal vanbinnen ziet."

Het mbo ondergaat een imagoverandering, zegt Van Zelst, omdat er zoveel mensen nodig zijn in met name de bouw en de zorg. Ze zijn niet langer 'deelnemers', maar 'studenten' en vrijdag kwam GroenLinks met het idee elke afgestudeerde mbo'er een titel te geven: 'Skilled' (Sk.), 'Craftsman' (Crf.) of 'Expert' (Exp.).

"Tegelijk wordt het debat gevoerd over de doelmatigheid van mbo-opleidingen in andere branches. De theateropleiding staat bijvoorbeeld op het punt te sluiten omdat die niet opleidt tot een gericht, praktisch beroep." Opzienbarend, zegt Van Zelst, want er zijn genoeg academische opleidingen met dubieuze baankansen.

Macbook, uitjes en een contract

Je moet het leuk maken voor de stagiairs, vindt Coen Verver van bouwspecialistisch bedrijf Solvari in Nieuwegein, want het aanbod van stageplaatsen is groter dan de vraag vanuit scholen. Jaarlijks werkt het bedrijf met zo'n twintig mbo-stagiairs, zegt Verver.

"Ons verhaal moet goed zijn, want studenten zijn kritisch. We bieden altijd de mogelijkheid tot het tekenen van een contract. Daarnaast krijgen ze een Macbook, doen we veel activiteiten buiten het werk en hebben we concrete opdrachten uitgeschreven waar ze gericht op kunnen solliciteren. Zo weten ze precies wat er verwacht wordt en of het aansluit bij de competenties die ze willen ontwikkelen."

'Mbo'er moet nee durven zeggen'

Mbo'er Wietske heeft haar baan straks voor het uitkiezen, vertelt ze. "Ik heb al overal en nergens ervaring op kunnen doen, zegt de leerlingverpleegkundige, die nu haar vierde en laatste leerjaar ingaat. "Je schrijft een motivatiebrief en je kunt overal aan de slag: verpleeghuizen, thuiszorg, kinderhuizen. Alleen in de ziekenhuizen is het lastiger omdat niemand tijd voor je heeft."

Als stagiair moet je wel op tijd nee durven zeggen, stelt Wietske. Het personeelstekort in de zorg begint nijpend te worden, en handige stagiairs inzetten voor complexe handelingen gebeurt aan de lopende band. "Laatst vroeg iemand of ik even intramusculair wilde injecteren. Nee dus. Personeelstekort en werkdruk zijn niet mijn probleem."