Het 'spook van de Mekong' heeft een mysterieuze status. Pas in 1991 werd de vis officieel als soort vastgelegd en officieel zijn er nog geen dertig exemplaren van geteld. Aan het einde van de jaren negentig begon de populatie af te nemen. In 2005 werd de soort voor het laatst gezien.

Maar in de afgelopen jaren is een aantal exemplaren gevangen. De eerste werd gevangen in 2020. Op foto's van die vis waren alle unieke kenmerken te zien, zoals een vreemd gevormde bek en een uitstekende knobbel bij de kaak. De vissers verkochten de vis voordat de wetenschappers de 'spookvis' konden bestuderen. Daardoor werd de herontdekking nooit officieel. Uit uitgebreid onderzoek in 2022 en 2023 blijkt dat het officieel om de verloren gewaande soort gaat.

Elke waarneming werd gedaan buiten het gebied waar de reuzenzalmkarper oorspronkelijk voorkwam. Dat zou kunnen betekenen dat het leefgebied groter is dan gedacht. Volgens de onderzoekers kan het ook betekenen dat de vis is gemigreerd naar andere leefgebieden.

De wereldwijde populatie grote zoetwatervissen (30 kilo of meer) is sinds 1970 afgenomen met 94 procent, stellen onderzoekers. Dat is vooral te wijten aan klimaatverandering. Het leefgebied heeft steeds meer te maken met verdroging. Daarnaast hebben hebben de dieren te lijden onder de aanleg van stuwdammen.