Precies twee jaar geleden heroverden de Taliban de macht in Afghanistan, nadat de laatste Amerikaanse troepen zich terugtrokken. In het begin beloofden de jihadisten 'zacht' te regeren, maar dat bleek al gauw een loze belofte. Hoe gaat het nu?

Maar het is onrealistisch dat IS of een andere groepering de macht in Afghanistan zou kunnen overnemen. Zij hebben niet genoeg geld, strijders en andere middelen voor een groot offensief tegen de Taliban. Protesten zijn zeldzaam.

Volgens hem zijn de Taliban verenigd achter ideologisch leider Hibatullah Akhundzada. "Als iemand zijn mening of zijn gedachten uit, betekent dat niet dat iemand tegen het leiderschap is." Volgens hem worden onenigheden voorgelegd aan Akhundzada. Hij beslist. "Ze volgen zijn woord."

Zie ook |Dit zijn de leiders van de Taliban die weer terug zijn in Afghanistan

Weinig hulp uit het Westen

Bijna 80 procent van het budget van de door het Westen gesteunde Afghaanse regering was afkomstig van de internationale gemeenschap. Dat geld werd onder meer gebruikt voor de financiering van ziekenhuizen, scholen en ministeries. Toen de Taliban aan de macht kwamen, stopte deze geldstroom. Ook zijn miljarden dollars aan activa bevroren. Hierdoor stortte de Afghaanse economie in.

Toch meldde de Wereldbank afgelopen maand dat de afghani (de Afghaanse munteenheid) in waarde steeg. De meeste ambtenaren worden betaald en de meeste basisartikelen zijn beschikbaar, hoewel de vraag laag is.

De Taliban hebben investeringsgesprekken gevoerd met landen in de regio, waaronder China en Kazachstan. In juni vond er een ontmoeting plaats tussen de premier van Qatar en Akhundzada. En terwijl westerse landen weigeren de Taliban te erkennen, pleiten landen als China, Rusland en buurland Pakistan voor een einde aan de sancties.

Armoede, ondervoeding en kinderarbeid

Hulporganisatie Save the Children ondervroeg tussen 8 juli en 2 augustus 2023 1207 volwassenen en 1205 kinderen in zes Afghaanse provincies. Daaruit blijkt dat 38,4 procent van de kinderen moet werken om hun ouders te helpen overleven. Driekwart van de ondervraagde kinderen zei dat ze minder eten dan een jaar geleden.

De hulporganisatie roept de internationale gemeenschap op bestaande financiering voor humanitaire hulp niet te bevriezen of te stoppen, omdat vooral de burgerbevolking daardoor wordt geraakt. "We hopen dat de internationale gemeenschap, die de financiering van voedselhulp in heel Afghanistan aanzienlijk heeft verlaagd, deze isolationistische benadering zal heroverwegen", zegt landendirecteur Arshad Malik.

Vrouwenrechten verder ingeperkt

In juli besloten de Taliban dat schoonheidssalons moesten sluiten, omdat zij 'niet-islamitische diensten' aanbieden zoals het vormgeven van wenkbrauwen. Daardoor werden 60.000 vrouwelijke ondernemers geraakt en de ontmoetingsplaatsen voor vrouwen buitenshuis verder beperkt. Vrouwen die hiertegen protesteerden werden hard aangepakt.

Vrouwen die zich verzetten tegen onderdrukking kunnen volgens Amnesty zonder goede reden gevangen worden gezet, gedwongen worden 'te verdwijnen' of gemarteld worden. Regels om vrouwen tegen dit soort geweld te beschermen, schaften de Taliban eerder af.