NU+ Vijf vragen over vechtpartij RAI: wat deden politieke waarnemers daar?
De massale vechtpartij zondag in een stembureau voor Turkse Nederlanders in de RAI, is "een puzzelstukje in het grotere geheel van hoe de Turkse politieke molen draait in verkiezingstijd". Volgens onze verslaggever Nick Augusteijn past het incident bij de tactiek van de tegenstander besmeuren. Vijf (lezers)vragen over deze vechtpartij.
Zondagavond ontstond een massale vechtpartij tussen zeker driehonderd mensen in het congrescentrum in Amsterdam. Nick: "Er is vooral veel onduidelijkheid en er gaan wilde verhalen rond. Het zou in ieder geval gaan om twee groepen - overwegend afgevaardigden van politieke partijen - die met elkaar op de vuist zijn gegaan."
"Een van deze groepen zou bestaan uit aanhangers van de terreurgroep PKK. Volgens bronnen tonen beelden van de gevechten dat aan, maar ik kan dat niet bevestigen. Het is ook een bekende politieke smeertactiek. Het kan iets heel kleins geweest zijn waardoor je meteen voor PKK-aanhanger wordt uitgemaakt. Als bijvoorbeeld stembuswaarnemers van de partij HDP bij de vechtpartijen betrokken waren, dan wordt dat al snel verkocht als PKK-onruststokers."
"Over de andere groep gaan minstens zulke heftige verhalen rond. Er zouden Duitse leden van de zogenoemde Ottomaanse Harten in de RAI zijn geweest. Dat is een ultranationalistische groep die Erdogan steunt. Op beelden van de vechtpartij is te zien dat onder meer 'Allahoe akbar' wordt geroepen. Dat komt niet bij zogenaamde 'PKK-aanhangers' vandaan. Als het allemaal klopt dan is het opmerkelijk dat er mensen helemaal vanuit Duitsland hierheen komen. De onrust laat in ieder geval zien dat het belang van deze verkiezingen groot is en het heel spannend is."
Wat is de PKK?
"De mensen die deelnamen aan de gevechten zijn vermoedelijk grotendeels waarnemers van politieke partijen. Het is gebruikelijk dat er voor elke partij waarnemers aanwezig zijn. Die waarnemers houden in de gaten of alles goed verloopt."
"Die taak is dit jaar misschien nog wel belangrijker, aangezien de belangen groter zijn en de race spannender. Die race en de verkiezingsstrijd zijn oneerlijk. Maar de stemprocedure verloopt over het algemeen wel goed en volgens de regels."
"Bij deze verkiezingen mochten meer dan 260.000 Turkse Nederlanders stemmen. Dat wordt georganiseerd door de Turkse staat via de ambassade en consulaten. De politie stond daarom ook buiten. Pas toen de situatie in de RAI onhoudbaar werd, kwam de politie in actie."
"Niet per definitie. Zo'n vechtpartij laat vooral zien dat de belangen dit jaar groot zijn en dat er groepen zijn die 'm knijpen. Sommige van die groepen zetten alles op alles om zich bijvoorbeeld voor Erdogan in te zetten. Ook als dat betekent dat ze over de schreef gaan."
"Ook in de Duitse stad Bremen en in Antwerpen in België waren er vechtpartijen rondom de verkiezingen. Dit weekend was het ook in Turkije in meerdere steden raak. Je ziet anders dan in andere jaren dat het heel spannend is wie er gaat winnen. Dat wordt blijkbaar te veel voor bepaalde groepen."
"Ik denk dat Erdogan en zijn aanhangers overigens wel proberen baat te hebben bij deze incidenten. Dat doet hij door het te verkopen alsof de onruststokers alleen maar PKK-terroristen zijn, zonder sluitende bewijzen te geven."
"Je wordt al heel snel PKK-aanhanger genoemd. Dat het Turkse staatspersbureau AA het zo brengt is ook onderdeel van de gang van zaken in Turkije. De media zijn niet erg betrouwbaar, want ze zijn staan onder invloed van de regering en lopen in de pas."
"Het is een politieke tactiek om het officiële oppositieblok te associëren met de PKK. En Erdogan zei eerder dat zijn achterban 'het niet zal accepteren wanneer er een president gekozen wordt dankzij de steun van terreurbeweging PKK'."
"Daarmee doelde hij op de steun van de oppositiepartij HDP. Dat is een politieke partij die mogelijk wordt verboden. Erdogan ziet de partij als een verlengstuk van PKK. De HDP schaart zich achter Erdogans uitdager Kiliçdaroglu."
"Dat maakt het voor Erdogan aantrekkelijk om de achterban van zijn tegenstander PKK-aanhangers te noemen. Hij doet er alles aan om de PKK te associëren met het oppositieblok, dat ook wel de 'Tafel van Zes' wordt genoemd. Erdogan spreekt dan ook vaak van de 'Tafel van Zeven'. De Turkse berichtgeving over de RAI is onderdeel van die tactiek."
"Er vinden altijd incidenten plaats, maar bij voorgaande edities was er eigenlijk steeds al bekend wie de winnaar ging worden. Dat is nu niet het geval. Het lijkt erop dat er meer incidenten zichtbaar zijn en de media halen. Maar dat is misschien ook omdat de belangen van deze verkiezingen zo groot zijn."
"Het lijkt er ook op dat er geen echte sturing is voor deze opstootjes. Er zijn veel verschillen in de betrokken partijen, maar vaak komen ze uit de (ultra)nationalistische hoek. Soms zijn het rechtse partijen en soms wordt door mensen of groepen het heft in eigen hand genomen."
"Er is met name in Turkije zelf een klimaat gecreëerd waarin dit allemaal kan. Er zitten namelijk vrijwel geen consequenties aan. Toen het afgelopen weekend in de stad Erzurum mis ging, stond de politie erbij en keek ernaar."