Duizenden migranten in Belarus bevinden zich aan de grens met Polen en proberen dat land binnen te komen. Hun aanwezigheid in het grensgebied heeft te maken met de Belarussische president Alexander Lukashenko, die de EU een hak wil zetten. Wat is er aan de hand?

De Belarussische dictator Lukashenko zet migranten in om een ruzie met de EU uit te vechten. Hij heeft sinds de zomer Syriërs, Irakezen, Afghanen en migranten uit onder andere Afrikaanse landen Belarus binnengehaald met als enige doel ze zo snel mogelijk richting het Westen te sturen.

Door de EU via de buitengrens van de Unie met Polen te overspoelen met migranten, wil Lukashenko wraak nemen op de EU. Die strafte Belarus onder meer omdat Lukashenko's regime geweld gebruikt tegen tegenstanders van de Belarussische regering en omdat de persvrijheid er onder druk staat.

Op sociale media zijn beelden te zien van honderden vluchtelingen die samendrommen aan de grens met Polen en proberen door de grensafscheiding met prikkeldraad te breken. Veel migranten zouden willen doorreizen naar Duitsland.

Waarom gebruiken migranten de route via Belarus naar Europa?
110
Waarom gebruiken migranten de route via Belarus naar Europa?

De migranten zijn in het grensgebied tussen Polen en Belarus het slachtoffer van geweld. Volgens verschillende media zet Polen traangas en pepperspray tegen hen in.

Polen en Belarus beschuldigen elkaar ervan geweld te gebruiken tegen de migranten. Volgens de lezing van Belarus zijn migranten die de grens met Polen probeerden over te steken mishandeld door de Poolse veiligheidsdiensten. De Belarussische grenswacht verklaart dat vier Koerden in elkaar zijn geslagen.

Belarus wordt op zijn beurt door Polen beschuldigd van intimidatie. Het Poolse ministerie van Defensie heeft op Twitter video's gedeeld van migranten bij de grens die schrikken van schoten. Die zijn volgens de Poolse lezing gelost door Belarus. In de afgelopen maanden zijn volgens The Guardian minstens acht migranten omgekomen in het grensgebied.

Internationale hulporganisaties hebben Polen gevraagd of ze de migranten kleding, dekens en medische hulp mogen bieden. De temperatuur aan de grens tussen Polen en Belarus daalt 's nachts namelijk tot onder het vriespunt. Onder de migranten bevinden zich ook kinderen.

Polen heeft echter de noodtoestand uitgeroepen. Daardoor zijn hulporganisaties en journalisten niet welkom in het grensgebied met Belarus.

Polen heeft wetten aangenomen die het mogelijk maken om asielaanvragen te negeren en migranten terug te sturen naar Belarus. Het land heeft ook besloten om een muur te bouwen op de grens met Belarus.

De grensstreek tussen Polen en Belarus.

De grensstreek tussen Polen en Belarus.
De grensstreek tussen Polen en Belarus.

De Poolse autoriteiten hebben bezworen om geen enkele migrant vanuit Belarus toe te laten tot Polen. De Poolse regering heeft bovendien het aantal grenssoldaten opgeschroefd.

De EU onderzoekt of het mogelijk is om luchtvaartmaatschappijen die de migranten naar Belarus vervoeren te straffen. Volgens de EU maken die bedrijven zich schuldig aan mensensmokkel.

Ook heeft de EU beloofd om Polen, Litouwen en Letland te ondersteunen bij het bewaken van de grenzen met Belarus.

Het Nederlandse demissionaire kabinet zegt dat de migranten het risico lopen slachtoffer te worden van mensensmokkelaars. "Mensen worden op onacceptabele wijze misbruikt en in gevaar gebracht", aldus een woordvoerder tegen NU.nl.

Het ministerie van Justitie en Veiligheid weet niet hoeveel migranten inmiddels via Belarus Nederland hebben bereikt of willen bereiken, laat het weten aan NU.nl. Nieuwsuur meldde begin november dat de marechaussee bij controles 53 personen had aangetroffen die de Belarusroute hadden gebruikt.

Nederland heeft te weinig locaties om asielzoekers op te vangen. De vraag wat de migratie via Belarus betekent voor Nederland is volgens een woordvoerder van het kabinet "koffiedik kijken".