Bij protesten tegen de militaire coup in Soedan zijn zeker 7 mensen doodgeschoten door soldaten. Meer dan 140 mensen raakten gewond. In de nacht van zondag op maandag greep het hoofd van de overgangsregering en de legerleider, generaal Abdel Fattah Al Burhan, met zijn strijdkrachten de macht in Soedan.

Vakbonden en onder meer de tweede partij van het land, de Umma, hadden inwoners van hoofdstad Khartoem en zusterstad Omdurman ertoe opgeroepen de straat op te gaan om de regering te verdedigen.

Militairen drongen het hoofdkwartier van de nationale omroep in Omdurman binnen en zouden mensen hebben weggevoerd. Ook sloten zij bruggen over de Nijl en de weg naar het vliegveld af. Het internet en het telefoonverkeer werken niet of nauwelijks.

Generaal Al Burhan heeft de regering ontbonden en de noodtoestand uitgeroepen. Hij beloofde in een toespraak internationale akkoorden na te leven en sprak over vrije verkiezingen in 2023. Volgens hem was de overgangsregering verstrikt geraakt in interne conflicten en vormt hij nu "een capabele regering". De militairen blijven volgens hem werken aan een overgang naar een democratie.

Eerder op maandag waren burgerpolitici en ministers die een belangrijke rol speelden in de overgangsregering van Soedan al opgepakt in Khartoem en zusterstad Omdurman. Onder hen was premier Abdullah Hamduk, aldus plaatselijke media.

VN en EU veroordelen de staatsgreep

VN-secretaris-generaal António Guterres en de Europese Unie veroordeelden de staatsgreep en riepen op tot vrijlating van de premier. De VS was naar eigen zeggen niet op de hoogte gesteld en heeft hulpfondsen ter waarde van 700 miljoen dollar (ruim 600 miljoen euro) bevroren. Dinsdagmiddag overlegt de VN-Veiligheidsraad over de situatie in Soedan.

Sinds het land begin 1956 onafhankelijk werd van Groot-Brittannië en Egypte, zijn er zeker zeventien pogingen tot een staatsgreep geweest en volgens waarnemers slaagden er vijf, de coup van Al Burhan nog niet meegerekend. De couppleger uit 1989, generaal Omar Al Bashir, bleef bijna dertig jaar aan de macht. Hij werd in 2019 ten val gebracht tijdens massale protesten.

Deze 'revolutie' werd aangestuurd door militairen uit het regime van Al Bashir. De generaals en burgerpolitici die een democratische staatsvorm willen, probeerden sindsdien samen te werken in de overgangsregering op weg naar vrije verkiezingen. Premier Abdalla Hamdok en de topofficieren hadden echter steeds vaker ruzie, over onder meer de niet-aflatende greep van de militaire elite op de economie van het land.