De Kroatische interventiepolitie maakt zich schuldig aan het illegaal uitzetten van asielzoekers. Hierbij zou ze de vluchtelingen "letterlijk de grens over slaan" zodat ze geen kans hebben om een asielprocedure te starten, schrijven meerdere internationale onderzoeksplatforms donderdag, waaronder KRO-NCRV's Pointer en journalistencollectief Lighthouse Reports. De praktijken zouden bovendien worden gefinancierd met Europees geld.

Kroatië heeft volgens de onderzoeksplatforms meerdere wegen gebouwd om de pushbacks - het met geweld terugdringen van migranten aan de buitengrenzen van de EU - mogelijk te maken. Enkele van deze wegen zouden doodlopen bij de grens met Bosnië en Herzegovina.

"Deze wegen kunnen worden gebruikt om de grens te bewaken, maar het gaat ook om doodlopende wegen waarvan duidelijk is dat ze worden gebruikt om mensen terug de grens over te duwen", aldus Klaas van Dijken van Lighthouse Reports.

De journalisten bekeken onder meer satellietbeelden, interviewden vluchtelingen en filmden met verborgen camera's bij de Kroatische grens. Op die beelden is te zien hoe gemaskerde personen met geweld de vluchtelingen over de grens jagen. Hun bezittingen zouden hun ook worden afgenomen. Volgens Pointer bevestigen de beelden de getuigenissen van vluchtelingen die zeggen mishandeld te zijn toen ze werden teruggestuurd.

Operatie zou worden gefinancierd met Europees geld

De mannen op de beelden dragen bivakmutsen en kleding zonder merktekens om onherkenbaar te blijven. Uit onderzoek en bronnen binnen de Kroatische politie blijkt echter dat die kleding hoort bij de interventiepolitie. Zij maken volgens klokkenluiders deel uit van operatie Koridor, die erop gericht is vluchtelingen bij de grens tegen te houden. De Kroatische regering ontkent alle betrokkenheid bij de pushbacks.

Koridor zou volgens de onderzoekers worden gefinancierd vanuit het fonds voor interne veiligheid (ISF) van de EU. Een woordvoerder van de Europese Commissie meldt dat Kroatië tussen 2014 en 2020 in totaal 110,69 miljoen euro ontving vanuit dat fonds. De Europese Commissie zegt in een reactie tegen elke vorm van geweld bij het bewaken van de grenzen te zijn en ontkent medeverantwoordelijkheid voor de pushbacks. De Kroatische grenspolitie belooft de onderzoekers een onderzoek in te stellen naar de praktijken.

Het uitzetten van vluchtelingen zonder ze een kans te geven op een asielprocedure is tegen Europese regels en het VN-verdrag tegen foltering. Het mishandelen van personen is bovendien in strijd met het Eu­ro­pees Ver­drag voor de Rech­ten van de Mens (EVRM).

Op NPO2 is donderdagavond om 21.05 uur de reportage Het Schaduwleger van Europa van Pointer te zien.