Bijna alle lidstaten van de Europese Unie hebben zich dinsdag aangesloten bij een gezamenlijke oproep aan Israël en Hamas om een wapenstilstand af te spreken. Alleen Hongarije schaarde zich niet achter de oproep.

Nederland en 25 andere lidstaten dringen aan op een onmiddellijk staakt-het-vuren van Israël en Hamas, zoals eerder ook de Verenigde Staten al deden. Door het verzet van Hongarije is de EU echter niet eensgezind.

"Er moet nu allereerst een eind komen aan al het geweld", zei EU-buitenlandchef Josep Borrell namens 26 lidstaten. Hij veroordeelde opnieuw de aanvallen op burgers in Israël door Hamas, de beweging die in de Gazastrook de baas is.

Borrell herhaalde dat Israël het recht heeft zich te verdedigen, maar dat wel proportioneel en binnen de kaders van het internationaal recht moet doen.

De hoogste diplomaat van de EU herhaalde ook dat het belangrijk is dat Palestijnen niet meer door Israëlische kolonisten uit hun huizen worden gezet, wat de aanleiding was voor de recente oplaaiing van het conflict. Hij verwees naar de afwijzing door de EU van de Israëlische nederzettingen op Palestijns grondgebied.

Israël en de Palestijnen moeten niet alleen "onmiddellijk" een wapenstilstand overeenkomen, maar die ook in acht nemen, zei Borrell. Een bestand moet burgers beschermen en ervoor zorgen dat hulpverleners in Gaza hun werk kunnen doen. Hij noemde het grote aantal burgerslachtoffers, onder wie veel vrouwen en kinderen, van de afgelopen dagen "onaanvaardbaar". Het merendeel van die slachtoffers viel in de Gazastrook.

Waarom juist deze maand het geweld oplaait in Israël
227
Waarom juist deze maand het geweld oplaait in Israël

Weigering Hongarije leidt tot ergernis

Volgens bronnen binnen de EU was de bewoording van de gezamenlijke verklaring voor Hongarije "niet Israël-vriendelijk genoeg". Eerder lag Hongarije ook dwars toen de EU gezamenlijk China wilde veroordelen voor de reactie op de protesten in Hongkong.

Demissionair minister Stef Blok van Buitenlandse Zaken betreurt de verdeeldheid, maar zegt zijn "zegeningen" te tellen. Hij is blij dat zijn EU-collega's snel bijeengekomen zijn en dat Borrell een verklaring heeft afgelegd die hij "volledig" steunt.

Borrell zelf sprak zijn onbegrip uit over de opstelling van Hongarije. Hij noemde dat land met naam en toenaam, terwijl dwarsliggers doorgaans niet publiekelijk worden aangewezen.

De hoge buitenlandvertegenwoordiger vindt het "moeilijk om te begrijpen hoe je dit niet kunt steunen". Hij bracht nog eens in herinnering dat alle EU-landen zich hebben verplicht om zich in te spannen voor een eensgezind buitenlandbeleid.

De nieuwe speciale vredesgezant van de EU, de Nederlander Sven Koopmans, wordt zo snel mogelijk naar de regio gestuurd. Het voormalige VVD-Kamerlid moet onder meer met mogelijke bemiddelaars als buurlanden Egypte en Jordanië gaan overleggen.