De Democratische aanklagers hebben de Amerikaanse Senaat donderdag op de derde dag van het impeachmentproces om een veroordeling van oud-president Donald Trump gevraagd. Het was de laatste dag waarop de aanklagers hun zaak mochten bepleiten.

De Democraten probeerden wederom aan te tonen dat Trump zijn aanhangers opjutte en ertoe aanzette naar Washington te komen en het Capitool te bestormen. Ze lieten - net als op de tweede procesdag - beelden zien van relschoppers die tijdens de bestorming riepen dat ze in het Capitool waren omdat de president dat van hen vroeg.

Ook maakten de aanklagers een vergelijking met de bestorming van het parlementsgebouw van de staat Michigan in april vorig jaar. Toen marcheerden duizenden tegenstanders van de gouverneur naar het overheidsgebouw, velen van hen waren gewapend met semiautomatische geweren. De staat had kort daarvoor de coronamaatregelen aangescherpt, tegen de wens van Trump in. De oud-president twitterde toen dat Michigan "bevrijd" moest worden.

De aanklagers zeggen dat Trump hierdoor had kunnen weten dat zijn aanhangers naar hem zouden luisteren toen hij zijn aanhang op 6 januari tijdens een toespraak vroeg "het stelen van de verkiezingen" te beëindigen. Volgens hoofdaanklager Jamie Raskin (foto) was die oproep geen radicale verandering in de retoriek van Trump, maar zijn modus operandi.

Woensdag lieten de aanklagers beelden van bewakingscamera's in het Capitool van tijdens de bestorming zien. Daarop was te zien hoe dicht de bestormers in de buurt van oud-vicepresident Mike Pence kwamen, hoe politici in allerijl moesten vluchten en hoe er paniek ontstond onder Capitool-agenten.

Nieuwe beelden tonen chaos in Capitool tijdens bestorming
90
Nieuwe beelden tonen chaos in Capitool tijdens bestorming

Verdediging houdt betoog 'beknopt'

In de politieke rechtszaak tegen Trump krijgen zowel de aanklagers als de verdediging zestien uur de tijd om hun verhaal te doen. Vrijdag is het de beurt aan de advocaten van Trump, die al hebben laten weten maximaal vier uur nodig te hebben.

David Schoen zei dat de verdediging het vrijdag beknopt zal houden. Volgens hem is er sprake van een politieke afrekening en was er sprake van vrijheid van meningsuiting toen Trump zijn aanhang toesprak. Als de verdediging klaar is met haar betoog, kan er worden gestemd over een veroordeling van Trump. Hierdoor is het proces waarschijnlijk zaterdag al voorbij.

Voor een veroordeling van Trump moet een tweederdemeerderheid van de honderd senatoren in de Senaat vóór stemmen. Die kans lijkt klein, want het lijkt erop dat slechts vijf of zes Republikeinen voor zullen stemmen. Zelfs als alle Democraten vóór een veroordeling stemmen, wordt een tweederdemeerderheid niet gehaald.

Zaak tegen Trump uniek

Het proces is in alle opzichten uniek. Het is nog nooit voorgekomen dat een president twee impeachmentprocessen aan zijn broek kreeg. Ook werd nog nooit een al vertrokken president vervolgd. Opvallend is ook dat de honderd senatoren niet alleen juryleden in dit proces zijn, maar ook slachtoffers, doordat ze werden bedreigd tijdens de bestorming.

De senatoren dienen in principe politiek neutraal te zijn in de afzettingszaak tegen Trump, maar stemmen in de meeste gevallen volgens de partijlijnen. Trump is nog altijd ontzettend populair onder een groot deel van het Republikeinse electoraat en veel Republikeinse senatoren vrezen dan ook repercussies als ze voor een veroordeling zullen stemmen. Ook twijfelt een deel over het nut van een veroordeling van een al vertrokken president.

Hoe de Republikeinen zullen stemmen, bepaalt de koers van de partij voor de komende jaren. Bij een veroordeling zetten ze zich definitief af van Trump, maar bij een vrijspraak zal de oud-president een belangrijke rol blijven spelen.